# Aio Epub Vn Style

> Vietnamese literary translation style guide — word choice, sentence rhythm, genre conventions, and common error patterns for natural Anh-Viet translation.

- Skill: `aiocean/aio-epub-vn-style` (Agent Skill, multi-file: 17 files)
- Install (CLI): `npx skillmds@latest add aiocean/aio-epub-vn-style`
- Raw SKILL.md: https://api.skillmd.com/api/skills/aiocean/aio-epub-vn-style/raw
- Safety review: pending
- Works with: Claude Code, Claude.ai, OpenAI Codex
- Category: Docs & Writing
- Author: aiocean (https://skillmd.com/u/aiocean)
- Updated: 2026-09-17
- Page: https://skillmd.com/skills/aiocean/aio-epub-vn-style

---


# Vietnamese Literary Translation — Style Guide

Cẩm nang dịch văn học Anh→Việt. Dùng standalone hoặc như prerequisite cho `aio-epub-translate` và `aio-epub-quality`.

## Khi nào dùng skill này

- **Standalone**: Khi cần tra cứu nguyên tắc dịch, hỏi "dịch câu này thế nào cho hay"
- **Prerequisite**: Được `aio-epub-translate` và `aio-epub-quality` yêu cầu đọc trước khi làm việc
- **Training**: Khi muốn hiểu sâu về dịch thuật Anh→Việt

## Nền tảng: Tín · Đạt · Nhã

Ba tiêu chuẩn đánh giá bản dịch (Nghiêm Phục, 1898):

- **Tín** (faithfulness): Trung thành với ý nghĩa và tinh thần nguyên tác — truyền tải đúng tư tưởng, cảm xúc, ý đồ tác giả. Không dịch sát từng từ.
- **Đạt** (comprehensibility): Mạch lạc, dễ hiểu. Người đọc lĩnh hội nội dung một cách tự nhiên.
- **Nhã** (elegance): Bản dịch uyển chuyển, mang vẻ đẹp ngôn từ riêng.

**Nguyên tắc cốt lõi**: Dịch sense-by-sense (theo nghĩa), không word-by-word (theo từ). Bản dịch tốt là bản mà người Việt đọc lên và nói "Đúng, chúng tôi nói như vậy." (Dynamic equivalence — Eugene Nida)

## Cây quyết định nhanh

| Bạn gặp vấn đề gì? | Đọc reference |
|---|---|
| Câu dài, cứng, không tự nhiên | `references/sentence-structure.md` |
| Chọn từ Hán-Việt hay thuần Việt? Đại từ nào? | `references/word-choice.md` |
| Câu đọc lên bị "vấp", không xuôi | `references/rhythm-and-voice.md` |
| Câu có mùi "dịch máy" | `references/common-errors.md` |
| Cần chuyển đổi cấu trúc Anh→Việt | `references/structure-conversion-table.md` |
| Nền tảng lý thuyết dịch thuật | `references/translation-principles.md` |
| Dịch sách thuộc thể loại cụ thể (self-help, fiction, science...) | `references/genre-strategies.md` |
| Kỹ thuật nâng cao (bù đắp, liên kết, ẩn dụ, hài hước) | `references/advanced-techniques.md` |
| Khai thác đặc trưng tiếng Việt (loại từ, tiểu từ, tượng thanh/hình) | `references/vietnamese-linguistics.md` |
| Thì/thể sai, động từ hướng (đi/đến/ra/vào) nghe gượng | `references/aspect-motion-verbs.md` |
| Câu đúng nghĩa nhưng "vô hồn", thiếu chiều sâu văn hóa Việt | `references/cultural-concepts-glossary.md` |
| Gặp thơ, ca dao, lục bát trong văn xuôi | `references/poetry-in-prose.md` |
| Cần nhịp văn xuôi du dương, hiểu thanh điệu bằng/trắc | `references/prosody-and-tonal-patterns.md` |
| Từ cảm xúc generic ("buồn", "vui") nghe nhạt | `references/untranslatable-emotions.md` |
| Cần giọng văn theo thời kỳ, tham chiếu bậc thầy văn học Việt | `references/vietnamese-literary-history.md` |
| Đánh giá chất lượng bản dịch | `references/quality-rubric.md` |

## Tiêu chí đánh giá chất lượng (tóm tắt)

Dựa trên MQM (Multidimensional Quality Metrics) + ATA, điều chỉnh cho EN→VI văn học:

| Tiêu chí | Trọng số | Mô tả |
|---|---|---|
| Accuracy (Tín) | 35% | Đúng nghĩa, không thêm bớt, tên riêng/số liệu chính xác |
| Fluency (Đạt) | 25% | Đọc tự nhiên, không calque, không bị động thừa |
| Style (Nhã) | 20% | Giữ giọng văn tác giả, từ láy, nhịp điệu |
| Cultural fit | 12% | Thành ngữ, ẩn dụ, Hán-Việt/thuần Việt phù hợp |
| Consistency | 8% | Đại từ, thuật ngữ, giọng văn nhất quán |

**Thang điểm**: 95-100 (Xuất sắc) → 85-94 (Tốt) → 70-84 (Chấp nhận được) → 60-69 (Cần sửa) → <60 (Dịch lại)

## Checklist tự kiểm tra (sau mỗi batch)

1. **Tín**: Đủ ý? Không thêm, không bớt? Tên riêng/số liệu chính xác?
2. **Đạt**: Có câu nào "nghe lạ"? Có bị động thừa? Có cụm từ "sáo rỗng dịch thuật"?
3. **Nhã**: Nhịp chẵn? Vế cân đối? Có dùng từ láy, thành ngữ khi có thể?
4. **Giọng văn**: Nhất quán? Đối thoại khác trần thuật? Cảm xúc nguyên tác còn nguyên?
5. **Phép thử cuối**: Che nguyên tác đi — bản dịch đọc được như tác phẩm viết bằng tiếng Việt không?

## Reference Files

**Resolve path** để đọc reference files bằng Read tool:

```bash
REFS="${CLAUDE_PLUGIN_ROOT}/skills/aio-epub-vn-style/references"
echo "$REFS"
```

Sau đó dùng Read tool: `Read($REFS/translation-principles.md)`, v.v.

| File | Nội dung |
|------|----------|
| `references/translation-principles.md` | Nền tảng Tín-Đạt-Nhã, cấu trúc Đề-Thuyết, đặc trưng tiếng Việt |
| `references/sentence-structure.md` | Tách câu, chuyển bị động, bối cảnh trước hành động, chống danh từ hóa |
| `references/word-choice.md` | Hán-Việt vs thuần Việt, từ láy, thành ngữ, đại từ nhân xưng (bảng đầy đủ) |
| `references/rhythm-and-voice.md` | Nhịp chẵn, cân đối vế, giọng văn theo thể loại, bậc thầy văn xuôi Việt |
| `references/common-errors.md` | 6 loại lỗi phải tránh, xử lý văn hóa (Vinay & Darbelnet) |
| `references/structure-conversion-table.md` | Bảng chuyển đổi cấu trúc Anh→Việt, checklist tự kiểm tra |
| `references/genre-strategies.md` | Chiến lược dịch theo thể loại: self-help, fiction, science, philosophy, children's, historical |
| `references/advanced-techniques.md` | Bù đắp (compensation), liên kết văn bản, ẩn dụ, hài hước, thuật ngữ chuyên ngành |
| `references/vietnamese-linguistics.md` | Loại từ, tiểu từ tình thái, từ tượng thanh/hình, tu từ, thiết bị văn học |
| `references/aspect-motion-verbs.md` | Hệ thống thể/thì ngữ nghĩa, động từ hướng (đi/đến/ra/vào), tránh "mùi dịch" về ngữ pháp |
| `references/cultural-concepts-glossary.md` | Khái niệm văn hóa Việt (Phật giáo, duyên/nghiệp...) — khi nào khai thác để cộng hưởng với người đọc |
| `references/poetry-in-prose.md` | Dịch thơ, ca dao, lục bát trong văn xuôi — phân loại tình huống và ưu tiên xử lý |
| `references/prosody-and-tonal-patterns.md` | Vần điệu, thanh điệu bằng/trắc, nhịp văn xuôi, ảnh hưởng lục bát lên giọng văn |
| `references/untranslatable-emotions.md` | Từ vựng cảm xúc tiếng Việt không có tương đương Anh — nhận diện cơ hội dùng đúng chỗ |
| `references/vietnamese-literary-history.md` | Các giai đoạn văn học Việt, giọng văn theo thời kỳ, tham chiếu bậc thầy văn xuôi |
| `references/quality-rubric.md` | Khung đánh giá MQM/ATA, phân loại lỗi, rubric chấm điểm, red flags |

## Liên kết với các skill khác

| Skill | Cách dùng vn-style |
|-------|---------------------|
| `aio-epub-translate` | Đọc vn-style TRƯỚC khi dịch — áp dụng nguyên tắc vào từng batch |
| `aio-epub-quality` | Dùng quality-rubric để đánh giá sâu hơn mechanical checks |