# Idare Hukuku Genel

> İdare hukuku: idari işlemin unsurları ve sakatlık halleri (yetki-şekil-sebep-konu-maksat), idari sözleşmeler, kamu hizmeti, kamulaştırma ve idarenin kusurlu/kusursuz sorumluluğu. Bu beceriyi İdare Hukuku Genel alanındaki sorular, olaylar ve belgeler için kullan (idari işlem, yetki şekil sebep konu maksat, kamu hizmeti, idari sözleşme, kamulaştırma, idarenin sorumluluğu, yokluk, kamu gücü). Alan dışı konularda tetiklenme.

- Skill: `aydincan/idare-hukuku-genel` (Agent Skill, multi-file: 14 files)
- Install (CLI): `npx skillmds@latest add aydincan/idare-hukuku-genel`
- Raw SKILL.md: https://api.skillmd.com/api/skills/aydincan/idare-hukuku-genel/raw
- Safety review: pending
- Works with: Claude Code, Claude.ai, OpenAI Codex
- Category: Coding & Dev Tools
- Author: aydincan (https://skillmd.com/u/aydincan)
- Updated: 2026-09-17
- Page: https://skillmd.com/skills/aydincan/idare-hukuku-genel

---


# İdare Hukuku Genel

İdare hukuku: idari işlemin unsurları ve sakatlık halleri (yetki-şekil-sebep-konu-maksat), idari sözleşmeler, kamu hizmeti, kamulaştırma ve idarenin kusurlu/kusursuz sorumluluğu.

**Başat mevzuat:** Anayasa 2709, 2577 İYUK

## Çalışma akışı

1. **Süre/aciliyet taraması:** Hak düşürücü süre, zamanaşımı, tebligat, duruşma, itiraz
   süresi var mı? Varsa önce onu sabitle.
2. **Olayı sabitle:** Çekişmesiz/çekişmeli olgular ve eksikler; en çok bir gezelim soru.
3. **Alt-konuya in:** Aşağıdaki tablodan ilgili konuyu seç ve `references/<konu>.md`
   dosyasını oku; oradaki denetim şemasını uygula.
4. **Altlama ve sonuç:** Olay → norm → altlama → gerekçeli sonuç; somut sonraki adım.

## Alt-konular

| Konu | Referans | Ne zaman? |
|---|---|---|
| Temel Kavramlar ve Sistematik | [`references/temel-kavramlar-ve-sistem.md`](references/temel-kavramlar-ve-sistem.md) | İdare hukukunun temel kavramlarını ve yapısını oturtmak; idari işlem, idari eylem, idari sözleşme, kamu hizmeti ve yargı yolu ayrımını netleştirmek için kullanılır; dosyanın hangi rejime tabi olduğu belirsizse buradan başlanır. |
| İdari İşlemin Unsurları ve Sakatlık Denetimi | [`references/idari-islem-unsur-denetimi.md`](references/idari-islem-unsur-denetimi.md) | Bir idari işlemin hukuka uygunluğunu yetki-şekil-sebep-konu-maksat unsurları üzerinden denetlemek ve sakatlık (yokluk/iptal) hallerini tespit etmek için kullanılır; iptal davası gerekçesi kurarken başvurulur. |
| İptal Davası Stratejisi | [`references/iptal-davasi.md`](references/iptal-davasi.md) | Hukuka aykırı bir idari işlemin iptali için dava şartlarını, ehliyet-menfaat ilişkisini, süreyi ve esas sebeplerini kurgulamak amacıyla kullanılır; idari işleme karşı dava açılacağında temel beceridir. |
| Tam Yargı Davası ve İdarenin Sorumluluğu | [`references/tam-yargi-davasi.md`](references/tam-yargi-davasi.md) | İdarenin işlem veya eyleminden doğan maddi-manevi zararın tazmini için tam yargı davasını ve idarenin kusurlu/kusursuz sorumluluk rejimini değerlendirmek amacıyla kullanılır; zarar gören kişiye tazminat aranacağında başvurulur. |
| Yürütmenin Durdurulması Talebi | [`references/yurutmenin-durdurulmasi.md`](references/yurutmenin-durdurulmasi.md) | İdari işlemin uygulanması ağır zarar doğuracaksa dava süresince işlemin durdurulması için İYUK m.27 koşullarını değerlendirmek ve güçlü bir YD talebi kurmak amacıyla kullanılır. |
| Kamulaştırma ve Bedel Davaları | [`references/kamulastirma.md`](references/kamulastirma.md) | Taşınmazın kamulaştırılması, kamulaştırmasız el atma, acele kamulaştırma ve kamulaştırma bedelinin tespiti süreçlerini değerlendirmek için kullanılır; idarenin mülkiyete müdahalesi söz konusuysa başvurulur. |
| Kamu Görevlileri ve Disiplin İşlemleri | [`references/kamu-gorevlileri-disiplin.md`](references/kamu-gorevlileri-disiplin.md) | Memur ve diğer kamu görevlilerine ilişkin atama, nakil, disiplin cezası, görevden uzaklaştırma gibi işlemleri ve bunların iptalini değerlendirmek için kullanılır; personel hukuku uyuşmazlıklarında başvurulur. |
| Görev, Yetki ve Yargı Yolu Belirleme | [`references/gorev-yetki-yargi-yolu.md`](references/gorev-yetki-yargi-yolu.md) | Bir uyuşmazlıkta idari yargı mı adli yargı mı görevli, hangi mahkeme (idare/vergi/Danıştay) ve yer yönünden hangi yer mahkemesi yetkili sorularını çözmek için kullanılır; dava açılmadan önce yol haritası kurarken başvurulur. |
| Süreler, Zamanaşımı ve İdari Başvuru Yolları | [`references/sureler-ve-basvuru-yollari.md`](references/sureler-ve-basvuru-yollari.md) | İdari işleme karşı dava açma sürelerini, İYUK m.10-11-13 başvurularını, zımni ret rejimini ve sürelerin hesabını çıkarmak için kullanılır; süre kaçırma riskini önlemek üzere her dosyada erken başvurulur. |
| Düzenleyici İşlemler ve Norm Denetimi | [`references/duzenleyici-islem-denetimi.md`](references/duzenleyici-islem-denetimi.md) | Yönetmelik, tebliğ, genelge gibi düzenleyici idari işlemlerin üst normlara (kanun, Anayasa) aykırılığını denetlemek ve iptalini değerlendirmek için kullanılır; bireysel işlemin dayanağı düzenleme tartışmalıysa başvurulur. |
| Dava Dilekçesi ve İdari Başvuru Taslağı | [`references/dilekce-ve-basvuru-taslagi.md`](references/dilekce-ve-basvuru-taslagi.md) | İdari yargıda iptal/tam yargı dava dilekçesi ile İYUK m.11/m.13 idari başvuru ve dilekçe hakkı başvurularının taslağını üretmek için kullanılır; somut bir metin istendiğinde başvurulur. |
| Risk Değerlendirmesi ve Dava Stratejisi | [`references/risk-ve-strateji.md`](references/risk-ve-strateji.md) | İdari uyuşmazlıkta kazanma ihtimalini, süre/yargı yolu risklerini, idari ve adli yol seçeneklerini ve müzakere/uzlaşma imkânlarını tartmak için kullanılır; dava açma kararı verilmeden önce bütünsel değerlendirme istendiğinde başvurulur. |
- Alanın metodolojisi ve kaynak notu: [`references/_metodoloji.md`](references/_metodoloji.md)

## Kaynak kuralı (özet)

İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle (mahkeme + daire + esas/karar no + tarih +
doğrulanabilir kaynak); **model hafızasından karar numarası üretme**; emin olunmayan künye
`[doğrulanacak]`. Mevzuat madde/fıkra ile. `turk-hukuku-mevzuat-mcp` /
`turk-hukuku-ictihat-mcp` sunucuları kuruluysa kanun metnini ve kararları hafızadan
değil onlardan çek. Ayrıntılı kural kökteki `AGENTS.md`'dedir.

---

*Deneysel; hukuki danışmanlık değildir. Çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış
içtihatla teyit edilmelidir. Bkz. `SORUMLULUK-REDDI.md`.*