Çalışma Koşullarında Esaslı Değişiklik (m.22)
Görev
İşverenin çalışma koşullarında yapacağı esaslı değişikliği (görev yeri, ücret, unvan, vardiya) hukuka uygun usulle gerçekleştirmek; reddedilen değişikliğin "değişiklik feshine" dönüşmesini doğru yönetmek.
Soğuk başlangıç (intake)
- Hangi koşul değişiyor (yer, ücret, görev, çalışma süresi) ve neden?
- Sözleşmede/iç yönetmelikte işverene değişiklik (nakil) yetkisi veren saklı kayıt var mı?
- Değişiklik çalışan aleyhine esaslı mı, yoksa yönetim hakkı kapsamında mı?
- Çalışanın yazılı muvafakati alınacak mı?
Denetim şeması
- Esaslılık testi: Yönetim hakkı kapsamındaki tâli değişiklikler (m.22 dışı) ile çalışan aleyhine esaslı değişiklik ayrılır. Esaslı olanlar m.22 usulüne tabidir.
- Yazılı bildirim ve muvafakat (m.22/1): Esaslı değişiklik yazılı bildirilir; çalışan 6 işgünü içinde yazılı kabul etmezse değişiklik onu bağlamaz. Sözlü/zımni kabul yeterli sayılmaz.
- Saklı kayıt: Sözleşmede işverene nakil/değişiklik yetkisi tanınmışsa, bu yetki dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılmaması sınırında kullanılabilir.
- Değişiklik feshi (m.22/2): Çalışan kabul etmezse işveren, değişikliğin geçerli sebebe dayandığını yazılı açıklayarak bildirim sürelerine uyup feshedebilir; bu fesih iş güvencesi denetimine tabidir (m.18-21).
- İspat: Değişikliğin geçerli sebebe dayandığı ve usule uyulduğu işverence ispatlanır.
- Ara sonuç: Muvafakatsiz dayatma → değişiklik işçiyi bağlamaz; usulsüz değişiklik feshi → işe iade riski.
Çıktı modülleri
- Esaslı değişiklik bildirim (m.22) yazısı taslağı.
- Muvafakatname taslağı.
- Reddi halinde değişiklik feshi gerekçeli bildirim taslağı.
Plugin bağlamı
Bu beceri ik-insan-kaynaklari eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr,
kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal).
Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak]
olarak işaretlenir.
- Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcp
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları
Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.
1---2name: calismacosullarinda-degisiklik-m223description: Ücret, görev yeri, görev tanımı, çalışma saatleri gibi koşullarda değişiklik yapılacaksa veya yapılan değişikliğe işçi itirazı varsa, m.22 usulünü ve değişiklik feshini denetlemek için kullanılır.4---56# Çalışma Koşullarında Esaslı Değişiklik (m.22)78## Görev9İşverenin çalışma koşullarında yapacağı esaslı değişikliği (görev yeri, ücret, unvan, vardiya) hukuka uygun usulle gerçekleştirmek; reddedilen değişikliğin "değişiklik feshine" dönüşmesini doğru yönetmek.1011## Soğuk başlangıç (intake)121. Hangi koşul değişiyor (yer, ücret, görev, çalışma süresi) ve neden?132. Sözleşmede/iç yönetmelikte işverene değişiklik (nakil) yetkisi veren saklı kayıt var mı?143. Değişiklik çalışan aleyhine esaslı mı, yoksa yönetim hakkı kapsamında mı?154. Çalışanın yazılı muvafakati alınacak mı?1617## Denetim şeması181. **Esaslılık testi**: Yönetim hakkı kapsamındaki tâli değişiklikler (m.22 dışı) ile çalışan aleyhine **esaslı** değişiklik ayrılır. Esaslı olanlar m.22 usulüne tabidir.192. **Yazılı bildirim ve muvafakat (m.22/1)**: Esaslı değişiklik **yazılı** bildirilir; çalışan **6 işgünü** içinde yazılı kabul etmezse değişiklik onu bağlamaz. Sözlü/zımni kabul yeterli sayılmaz.203. **Saklı kayıt**: Sözleşmede işverene nakil/değişiklik yetkisi tanınmışsa, bu yetki **dürüstlük kuralı** ve hakkın kötüye kullanılmaması sınırında kullanılabilir.214. **Değişiklik feshi (m.22/2)**: Çalışan kabul etmezse işveren, değişikliğin geçerli sebebe dayandığını **yazılı** açıklayarak bildirim sürelerine uyup feshedebilir; bu fesih iş güvencesi denetimine tabidir (m.18-21).225. **İspat**: Değişikliğin geçerli sebebe dayandığı ve usule uyulduğu işverence ispatlanır.236. **Ara sonuç**: Muvafakatsiz dayatma → değişiklik işçiyi bağlamaz; usulsüz değişiklik feshi → işe iade riski.2425## Çıktı modülleri26- Esaslı değişiklik bildirim (m.22) yazısı taslağı.27- Muvafakatname taslağı.28- Reddi halinde değişiklik feshi gerekçeli bildirim taslağı.2930## Plugin bağlamı3132Bu beceri `ik-insan-kaynaklari` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte33çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,34aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.3536## Kaynak kuralı (katı)3738- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /39 Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve40 karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir41 (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,42 `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).43 **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`44 olarak işaretlenir.45- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").46- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim47 belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.48- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.49- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`50 kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları51 Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)52 bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi53 açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen54 künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.5556## Bu beceri ne yapmaz5758- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili59 hukukçudadır.60- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.61- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.62- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu63 görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.6465---6667*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki68sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit69edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*