Disiplin ve Savunma Süreci Yönetimi
Görev
Çalışan kusurlu davranışını, ileride haklı/geçerli feshe dayanak olacak biçimde usulüne uygun belgelemek; orantılı disiplin yaptırımını uygulamak ve savunma hakkını hukuka uygun kullandırmak.
Soğuk başlangıç (intake)
- Somut olay nedir, tarihi ve tanıkları kim (devamsızlık, talimata aykırılık, kavga, gizlilik ihlali)?
- İşyerinde disiplin yönetmeliği/ceza skalası var mı?
- Çalışanın sicilinde benzer önceki ihtar/ceza var mı (tekerrür-orantılılık)?
- Olay kaç gün önce gerçekleşti?
Denetim şeması
- Tespit ve tutanak: Olay anında, en az iki tanık imzasıyla, somut yer-zaman-davranış içeren tutanak düzenle. Belirsiz ifadeler ("saygısızdı") değil, fiil tarif et.
- Savunma istemi (4857 m.19/2): Çalışana yazılı, makul süreli (uygulamada genelde 2-3 işgünü) savunma daveti tebliğ et; sorulan davranış açıkça belirtilsin. Savunma vermezse bunu da tutanağa bağla.
- Devamsızlıkta özel rejim (m.25/II-g): İzinsiz/mazeretsiz ardı ardına 2 işgünü, bir ayda iki kez tatil sonrası işgünü ya da bir ayda 3 işgünü devamsızlık haklı fesih sebebidir; her gün ayrı tutanakla ve tercihen ihtarla belgelenmeli.
- Orantılılık ve eşit davranma (m.5): Yaptırım fiil ağırlığıyla orantılı; benzer olayda farklı çalışana farklı muamele eşitlik ihlali doğurur.
- Süre (m.26): Haklı fesih sebebi olacaksa öğrenmeden itibaren 6 işgünü içinde harekete geç.
- İspat: Disiplin sürecinin tüm adımları (tutanak, tebliğ, savunma) yazılı delille kanıtlanmalı; ispat yükü işverende.
- Ara sonuç: Savunma alınmadan/orantısız ceza → fesihte usulsüzlük ve eşitsiz muamele riski.
Çıktı modülleri
- Olay tutanağı taslağı (tanık imza alanlı).
- Savunma istem (tebliğ) yazısı taslağı.
- Disiplin kurulu kararı / yazılı ihtar taslağı ve orantılılık notu.
Plugin bağlamı
Bu beceri ik-insan-kaynaklari eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr,
kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal).
Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak]
olarak işaretlenir.
- Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcp
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları
Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.
1---2name: disiplin-ve-savunma-sureci3description: Çalışan kusuru, devamsızlık, talimata aykırılık gibi olaylarda tutanak, savunma istem ve disiplin cezası süreci kurulacaksa ya da mevcut disiplin işlemi denetlenecekse kullanılır.4---56# Disiplin ve Savunma Süreci Yönetimi78## Görev9Çalışan kusurlu davranışını, ileride haklı/geçerli feshe dayanak olacak biçimde usulüne uygun belgelemek; orantılı disiplin yaptırımını uygulamak ve savunma hakkını hukuka uygun kullandırmak.1011## Soğuk başlangıç (intake)121. Somut olay nedir, tarihi ve tanıkları kim (devamsızlık, talimata aykırılık, kavga, gizlilik ihlali)?132. İşyerinde disiplin yönetmeliği/ceza skalası var mı?143. Çalışanın sicilinde benzer önceki ihtar/ceza var mı (tekerrür-orantılılık)?154. Olay kaç gün önce gerçekleşti?1617## Denetim şeması181. **Tespit ve tutanak**: Olay anında, en az iki tanık imzasıyla, somut yer-zaman-davranış içeren tutanak düzenle. Belirsiz ifadeler ("saygısızdı") değil, fiil tarif et.192. **Savunma istemi (4857 m.19/2)**: Çalışana yazılı, makul süreli (uygulamada genelde 2-3 işgünü) savunma daveti tebliğ et; sorulan davranış açıkça belirtilsin. Savunma vermezse bunu da tutanağa bağla.203. **Devamsızlıkta özel rejim (m.25/II-g)**: İzinsiz/mazeretsiz ardı ardına **2 işgünü**, bir ayda iki kez tatil sonrası işgünü ya da bir ayda **3 işgünü** devamsızlık haklı fesih sebebidir; her gün ayrı tutanakla ve tercihen ihtarla belgelenmeli.214. **Orantılılık ve eşit davranma (m.5)**: Yaptırım fiil ağırlığıyla orantılı; benzer olayda farklı çalışana farklı muamele eşitlik ihlali doğurur.225. **Süre (m.26)**: Haklı fesih sebebi olacaksa öğrenmeden itibaren 6 işgünü içinde harekete geç.236. **İspat**: Disiplin sürecinin tüm adımları (tutanak, tebliğ, savunma) yazılı delille kanıtlanmalı; ispat yükü işverende.247. **Ara sonuç**: Savunma alınmadan/orantısız ceza → fesihte usulsüzlük ve eşitsiz muamele riski.2526## Çıktı modülleri27- Olay tutanağı taslağı (tanık imza alanlı).28- Savunma istem (tebliğ) yazısı taslağı.29- Disiplin kurulu kararı / yazılı ihtar taslağı ve orantılılık notu.3031## Plugin bağlamı3233Bu beceri `ik-insan-kaynaklari` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte34çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,35aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.3637## Kaynak kuralı (katı)3839- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /40 Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve41 karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir42 (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,43 `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).44 **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`45 olarak işaretlenir.46- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").47- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim48 belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.49- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.50- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`51 kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları52 Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)53 bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi54 açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen55 künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.5657## Bu beceri ne yapmaz5859- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili60 hukukçudadır.61- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.62- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.63- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu64 görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.6566---6768*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki69sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit70edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*