aydincan Hukuk Muhakemesi (HMK)
Medeni yargılama: 6100 sayılı HMK — dava şartları ve ilk itirazlar, görev ve yetki, dilekçeler ve ön inceleme, ispat yükü ve deliller, tahkikat ve hüküm, istinaf/temyiz; usul denetim şeması.
Başat mevzuat: HMK 6100
Çalışma akışı
- Süre/aciliyet taraması: Hak düşürücü süre, zamanaşımı, tebligat, duruşma, itiraz süresi var mı? Varsa önce onu sabitle.
- Olayı sabitle: Çekişmesiz/çekişmeli olgular ve eksikler; en çok bir gezelim soru.
- Alt-konuya in: Aşağıdaki tablodan ilgili konuyu seç ve
references/<konu>.mddosyasını oku; oradaki denetim şemasını uygula. - Altlama ve sonuç: Olay → norm → altlama → gerekçeli sonuç; somut sonraki adım.
Alt-konular
| Konu | Referans | Ne zaman? |
|---|---|---|
| Medeni Yargılama Sistematiği ve Aşamalar | references/medeni-yargilama-sistemi.md |
Bir hukuk davasının HMK'daki bütün iskeletini (yargı yolu, dava şartı, dilekçeler, ön inceleme, tahkikat, hüküm, kanun yolu) tanımak ve dosyayı doğru aşamaya yerleştirmek gerektiğinde; usulün hangi adımında olunduğu belirsizse başvurulur. |
| Dava Şartları ve İlk İtirazlar Denetimi | references/dava-sartlari-ilk-itirazlar.md |
Bir davanın esastan görülmeden usulden reddedilip reddedilemeyeceğini, dava şartı eksikliği mi yoksa ilk itiraz mı söz konusu olduğunu tespit etmek; husumet, hukuki yarar, derdestlik, kesin hüküm, yetki itirazı gibi başlıkları taramak için. |
| Görev ve Yetki Tayini | references/gorev-yetki-belirleme.md |
Davanın hangi mahkemede (sulh hukuk, asliye hukuk, tüketici, iş, ticaret, aile, kadastro) ve hangi yer mahkemesinde açılacağını belirlemek; kesin yetki halleri, yetki sözleşmesi ve görevsizlik/yetkisizlik kararı sonrası dosyanın akıbeti için. |
| Dava Dilekçesi Mimarisi (HMK m.119) | references/dava-dilekcesi-mimarisi.md |
HMK m.119'a uygun, zorunlu unsurları eksiksiz bir dava dilekçesi taslamak; vakıa-hukuki sebep-talep sonucu yapısını kurmak, delilleri vakıalarla bağlamak ve eksik unsurlardan doğan reddi önlemek için. |
| Cevap, Replik ve Düplik Stratejisi | references/cevap-replik-duplik.md |
Davalı vekili olarak cevap dilekçesi (HMK m.126-129) hazırlarken itiraz, inkâr, def'i ve ilk itirazları doğru kanala koymak; cevaba cevap (replik) ve ikinci cevap (düplik) aşamasında genişletme yasağını yönetmek için. |
| İspat Yükü ve Delil Sistemi | references/ispat-yuku-deliller.md |
Hangi vakıayı kimin, hangi delille ispatlayacağını planlamak; senetle ispat zorunluluğu, kesin/takdiri delil ayrımı, ikrar-yemin-tanık-bilirkişi-keşif rejimini doğru kurmak gerektiğinde başvurulur. |
| Usul Süreleri, Hak Düşürücü Süreler ve Zamanaşımı | references/sureler-zamanasimi-usul.md |
Cevap, istinaf, temyiz, ıslah, görevsizlik gönderme gibi usul sürelerini ve maddi hukuk zamanaşımı/hak düşürücü sürelerini doğru hesaplamak; adli tatil, tebligat ve tatil günü etkisini dikkate almak için. |
| Islah ve İddia/Savunmanın Genişletilmesi Yasağı | references/islah-genisletme-yasagi.md |
Talep sonucunu, vakıaları veya tarafı sonradan değiştirmek/genişletmek gerektiğinde ıslah (HMK m.176-182), karşı tarafın muvafakati ve genişletme yasağının (m.141) sınırlarını yönetmek; özellikle belirsiz alacakta artırım stratejisi için. |
| İhtiyati Tedbir ve Delil Tespiti | references/ihtiyati-tedbir-delil-tespiti.md |
Dava açılmadan veya yargılama sırasında bir hakkın güvence altına alınması (HMK m.389-399) ya da kaybolma riski olan delilin tespiti (m.400-405) gerektiğinde; teminat, itiraz ve tedbirin uygulanması süreçleri için. |
| İstinaf ve Temyiz Kanun Yolları | references/istinaf-temyiz-kanun-yollari.md |
Verilen hükme karşı istinaf (HMK m.341-360) veya temyiz (m.361-373) yoluna başvururken kesinlik sınırını, başvuru süresini, istinaf sebeplerini ve yeni delil/duruşma rejimini değerlendirmek; başvuru dilekçesi hazırlamak için. |
| Dava Şartı Arabuluculuk Kapsam Denetimi | references/dava-sarti-arabuluculuk.md |
Bir uyuşmazlıkta dava açmadan önce zorunlu (dava şartı) arabuluculuğa başvurulması gerekip gerekmediğini saptamak; ticari, iş, tüketici ve genişleyen kapsam, son tutanak ve dava şartı eksikliğinin sonucu için. |
- Alanın metodolojisi ve kaynak notu:
references/_metodoloji.md
Kaynak kuralı (özet)
İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle (mahkeme + daire + esas/karar no + tarih +
doğrulanabilir kaynak); model hafızasından karar numarası üretme; emin olunmayan künye
[doğrulanacak]. Mevzuat madde/fıkra ile. turk-hukuku-mevzuat-mcp /
turk-hukuku-ictihat-mcp sunucuları kuruluysa kanun metnini ve kararları hafızadan
değil onlardan çek. Ayrıntılı kural kökteki AGENTS.md'dedir.
Deneysel; hukuki danışmanlık değildir. Çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış
içtihatla teyit edilmelidir. Bkz. SORUMLULUK-REDDI.md.