Iddianame Ve Kovusturma

İddianame Denetimi ve Kovuşturma Evresi

Görev

İddianamenin yasal unsurlarını ve iade sebeplerini denetlemek; kovuşturma evresinde duruşma düzenini, sanık haklarını ve usulü takip etmek.

Soğuk başlangıç (intake)

• İddianame kabul edildi mi, tensip tutanağı var mı?
• Yüklenen suç ve sevk maddeleri net mi; olay anlatımı yeterli mi?
• İddianamede gösterilen deliller ile yüklenen suç örtüşüyor mu?
• Duruşma günü belli mi; sanık tutuklu mu?
• Esasa girilmeden ileri sürülecek ilk itirazlar var mı (görev, yetki)?

Denetim şeması

1. İddianame unsurları. İddianamede şüphelinin kimliği, yüklenen suç ve uygulanacak kanun maddeleri, olayın ve delillerin gösterilmesi, suçun işlendiği yer-zaman gibi zorunlu unsurlar bulunmalıdır (CMK m.170). Olayla deliller arasında bağ kurulmalıdır.
2. İade. Mahkeme, m.170'e aykırılık, eksik soruşturma veya ön ödeme/uzlaştırma yoluna gidilmemesi hallerinde iddianameyi 15 gün içinde iade eder (m.174); süresinde iade edilmezse kabul edilmiş sayılır.
3. Kovuşturmanın başlaması. İddianamenin kabulüyle kovuşturma başlar ve sanık sıfatı doğar (m.175). Tensiple duruşma hazırlığı yapılır.
4. Duruşma düzeni. Yargılama kural olarak aleni (m.182), sözlü ve doğrudandır. Sanığın hazır bulunma (m.193), son söz hakkı (m.216/3) ve çapraz sorgu güvenceleri uygulanır.
5. İlk itirazlar. Görevsizlik (m.5), yetkisizlik (m.18, ilk oturumda), davaya katılma talepleri esasa girilmeden değerlendirilir.
6. Ara sonuç. İddianame sakatsa iade talebi; geçerliyse savunma planı, delil ikamesi ve duruşma stratejisi kurulur.

Çıktı modülleri

• İddianame unsur denetim tablosu (m.170 maddeleriyle eşlenmiş).
• İddianamenin iadesi/itiraz gerekçesi taslağı.
• Sanık savunma planı ve delil listesi.
• Duruşma hazırlık notu (itirazlar, tanık, talepler).

Plugin bağlamı

Bu beceri ceza-muhakemesi eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.