Ihtiyati Tedbir Delil Tespiti

İhtiyati Tedbir ve Delil Tespiti

Görev

Süregelen veya yakın tehlike arz eden ihlale karşı ihtiyati tedbir, toplatma/el koyma ve delil tespiti yollarını değerlendirmek, şartlarını test edip taslağını üretmek.

Soğuk başlangıç (intake)

• İhlal halen sürüyor mu; gecikme telafisi güç zarar doğurur mu?
• Tedbir konusu nedir (satışın durdurulması, çoğaltma nüshalarına/araçlara el koyma, içeriğin kaldırılması)?
• Delil kaybolma riski var mı (çevrimiçi içerik, geçici ürün)?
• Yaklaşık ispat için hangi belgeler mevcut?

Denetim şeması

1. Yaklaşık ispat (m.77, HMK m.390/3): Tedbir isteyen, hakkının ve ihlalin/ihlal tehlikesinin varlığını yaklaşık olarak ispatlar. FSEK m.77, esaslı zarar/ani tehlike hâlinde ihtiyati tedbir ve gümrükte/sınırda durdurma dâhil önlemleri öngörür.
2. Tedbir türü: Çoğaltılmış nüshalara, çoğaltmaya yarayan araçlara el koyma/imha veya satışın-yayımın durdurulması; çevrimiçi içerikte erişimin/kullanımın engellenmesi. Ölçülülük gözetilir (HMK m.391); en az müdahaleyle amaca ulaşan tedbir seçilir.
3. Teminat: Kural olarak teminat karşılığı verilir (HMK m.392); haklılığın yüksek olasılığı teminattan muafiyet gerekçesi olabilir.
4. Delil tespiti (HMK m.400-405): İleride ispatın zorlaşacağı hâllerde mevcut durumun (kod, nüsha, ekran görüntüsü, web arşivi) tespiti; bilirkişi ve keşifle desteklenir.
5. Usul ve süre: Dava açılmadan istenen tedbirde, kararın ardından iki hafta içinde esas dava açma yükümlülüğü (HMK m.397/1); aksi hâlde tedbir kalkar. İtiraz yolu (HMK m.394) hatırlanır.
6. Ara sonuç: Uygun tedbir türü, dayanağı, teminat ve süre takvimi belirlenir.

İspat yükü: yaklaşık ispat tedbir isteyene aittir; haksız tedbirden doğan zarardan sorumluluk (HMK m.399) hatırlatılır.

Çıktı modülleri

• İhtiyati tedbir/delil tespiti dilekçe taslağı (yaklaşık ispat, tedbir türü, teminat).
• Süre takvimi (esas dava açma, itiraz).
• Toplatma/el koyma ve çevrimiçi içerik kaldırma seçenek notu.

Plugin bağlamı

Bu beceri telif-haklari eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.