Kazandirici Zamanasimi Tescil

Kazandırıcı Zamanaşımı ve Tescil (TMK m.712-713)

Görev

Zilyetliğe dayalı mülkiyet kazanımının şartlarını denetlemek ve uygun olduğunda tescil davasını kurmak; olağan ve olağanüstü zamanaşımı ile kadastro zilyetliğini (3402 m.14) ayırt etmek.

Soğuk başlangıç (intake)

• Taşınmaz tapulu mu (kim adına) yoksa tapusuz mu; tapu varsa malik ölü/gaip/belirsiz mi?
• Zilyetlik kaç yıldır, kesintisiz ve davasız mı; malik sıfatıyla mı kullanılıyor?
• Taşınmazın niteliği (tarım, orman, mera, kıyı, kamu) ve yüzölçümü nedir?
• Zilyetlik miras/satış yoluyla devralındıysa önceki zilyetlikle birleştirme mümkün mü?

Denetim şeması

1. Olağan zamanaşımı (TMK m.712). Bir taşınmaza tapuda malik görünen ancak tescili yolsuz olan kişi; davasız, aralıksız ve iyiniyetle 10 yıl zilyet kalırsa kazanımı geçerli sayılır. İyiniyet (TMK m.3) ve geçerli tescil görünüşü şarttır.
2. Olağanüstü zamanaşımı (TMK m.713). Tapuda kayıtlı olmayan veya maliki 20 yıl önce ölmüş/gaipliğine karar verilmiş ya da kim olduğu belirlenemeyen taşınmazda; davasız, aralıksız, malik sıfatıyla 20 yıl zilyetlik → mahkemeden tescil istenebilir. İyiniyet aranmaz; ilan ve itiraz prosedürü işletilir.
3. İstisna arazileri ele. Orman (kadastro/orman mevzuatı), kıyı (Kıyı Kanunu), mera/yaylak, kamu malları ve özel kanunla tescili yasak yerler zamanaşımıyla kazanılamaz. Nitelik tespiti dava şartı gibidir.
4. Zilyetliği birleştir. Zilyetlik, önceki zilyetten devren (miras/satış) geçmişse süreler eklenir (TMK m.996, m.700); ancak nitelik ve davasızlık tüm dönem için aranır.
5. Husumet ve usul. Davalı Hazine ve/veya ilgili idare; tapulu ise malik/mirasçıları. Tescil davasında ilan, keşif, yerel bilirkişi-tanık ve fen incelemesi yapılır.
6. Kadastro paraleli. Kadastro sırasında aynı zilyetlik 3402 m.14 ile tespit konusu olur; süre ve sınırlar (40 dönüm, vergi kaydı) burada uygulanır.
7. Ara sonuç. Hangi madde (712/713/3402-14), süre tamam mı, taşınmaz tescile elverişli mi.

Çıktı modülleri

• Şart kontrol listesi (süre / davasızlık / malik sıfatı / iyiniyet / nitelik).
• Tescil davası dilekçe iskeleti (husumet, ilan talebi, keşif/bilirkişi talebi).
• Tescile engel nitelik (orman/kıyı/mera) risk notu.

Plugin bağlamı

Bu beceri tapu-kadastro eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.