Kat Malikinin Hak ve Borçları, Çekilmez Malikin Çıkarılması
Görev
Kat malikinin haklarının (bağımsız bölümde tasarruf, ortak yerden yararlanma) ve borçlarının (özen, sükûnet, gider) sınırlarını belirlemek; borçlarını ağır ve sürekli ihlal ederek diğer malikler için çekilmez hâle gelen malikin bağımsız bölümünü devre zorlama (çıkarma) davasını (m.25) kurmak.
Soğuk başlangıç (intake)
- İhlalde bulunan malikin davranışı sürekli mi, tekrarlanıyor mu; yazılı uyarı yapıldı mı?
- Davranış neye ilişkin: ortak giderleri ödememe, ortak yere/komşuya rahatsızlık, ahlaka aykırı kullanım?
- Diğer maliklerin çıkarma istemi için kurul kararı (sayı ve arsa payı çoğunluğu) var mı?
- Daha hafif yaptırımlar (gecikme tazminatı, men davası) denendi mi?
Denetim şeması
- Malikin hakları (KMK m.15-16): Malik, kendi bağımsız bölümünde TMK sınırları içinde dilediği gibi tasarruf eder (m.15) ve ortak yerlerden arsa payı oranında yararlanır (m.16). Bu haklar, diğer maliklerin haklarıyla ve yönetim planıyla sınırlıdır.
- Borçlar (m.18): Kat malikleri, gerek bağımsız bölümlerini gerek ortak yerleri kullanırken doğruluk kurallarına uymak, birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planına uymakla yükümlüdür. Bu yükümlülük kiracı ve diğer kullananları da bağlar (m.18/2).
- Çıkarma şartları (m.25): Kat maliklerinden biri, borçları ve yükümlülükleri ağır biçimde ve sürekli ihlal ederek diğerleri için çekilmez hâle getirirse, sayı ve arsa payı çoğunluğuyla alınacak kararla aleyhine dava açılarak bağımsız bölümünün devri istenir (mahkeme arsa payına karşılık bedelin ödenmesi suretiyle mülkiyetin devrine hükmeder).
- Kanunda sayılan tipik çekilmezlik halleri (m.25/2-3): (a) Ortak gider/avans payını haklı sebep olmaksızın ödemediği için iki takvim yılı içinde üç defa icra/dava takibine sebep olma; (b) ortak yerlere/sair maliklere bağımsız bölümünü ahlaka aykırı kullandırma vb. Bu hâllerde diğer maliklerin üçte ikisinin (sayı çoğunluğu) oyu ile dava açılır.
- Önkoşul — ihtar: Çıkarma davasından önce, ihlalin giderilmesi için süreli ihtar (uyarı) ve kurul kararı gereklidir; hak, dava yoluyla mahkemece kullanılır.
- Ara sonuç: Sürekli ve ağır ihlal + kurul kararı + ihtar varsa devre/çıkarmaya hükmü; aksi hâlde önce men/gider takibi.
Çıktı modülleri
- Çekilmezlik ihtarı ve kurul kararı taslağı (nisap kontrolü).
- Çıkarma (bağımsız bölümün devri) davası dilekçe iskeleti (m.25).
- Daha hafif yaptırım (men, gider takibi) alternatif yol notu.
Plugin bağlamı
Bu beceri kat-mulkiyeti eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr,
kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal).
Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak]
olarak işaretlenir.
- Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcp
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları
Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.
1---2name: malik-haklar-borclar-cikarma3description: Kat malikinin bağımsız bölümünü ve ortak yerleri kullanma sınırları, komşuluk/sükûnet yükümlülükleri ile borçlarını ağır biçimde ve sürekli ihlal eden malikin bağımsız bölümünün devrine (çıkarılmasına) hükmedilmesi (KMK m.25) gündeme geldiğinde kullanılır.4---56# Kat Malikinin Hak ve Borçları, Çekilmez Malikin Çıkarılması78## Görev9Kat malikinin haklarının (bağımsız bölümde tasarruf, ortak yerden yararlanma) ve borçlarının (özen, sükûnet, gider) sınırlarını belirlemek; borçlarını ağır ve sürekli ihlal ederek diğer malikler için çekilmez hâle gelen malikin bağımsız bölümünü devre zorlama (çıkarma) davasını (m.25) kurmak.1011## Soğuk başlangıç (intake)12- İhlalde bulunan malikin davranışı sürekli mi, tekrarlanıyor mu; yazılı uyarı yapıldı mı?13- Davranış neye ilişkin: ortak giderleri ödememe, ortak yere/komşuya rahatsızlık, ahlaka aykırı kullanım?14- Diğer maliklerin çıkarma istemi için kurul kararı (sayı ve arsa payı çoğunluğu) var mı?15- Daha hafif yaptırımlar (gecikme tazminatı, men davası) denendi mi?1617## Denetim şeması181. **Malikin hakları (KMK m.15-16)**: Malik, kendi bağımsız bölümünde TMK sınırları içinde dilediği gibi tasarruf eder (m.15) ve ortak yerlerden arsa payı oranında yararlanır (m.16). Bu haklar, diğer maliklerin haklarıyla ve yönetim planıyla sınırlıdır.192. **Borçlar (m.18)**: Kat malikleri, gerek bağımsız bölümlerini gerek ortak yerleri kullanırken doğruluk kurallarına uymak, birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planına uymakla yükümlüdür. Bu yükümlülük kiracı ve diğer kullananları da bağlar (m.18/2).203. **Çıkarma şartları (m.25)**: Kat maliklerinden biri, borçları ve yükümlülükleri ağır biçimde ve **sürekli** ihlal ederek diğerleri için çekilmez hâle getirirse, **sayı ve arsa payı çoğunluğuyla** alınacak kararla aleyhine dava açılarak bağımsız bölümünün **devri istenir** (mahkeme arsa payına karşılık bedelin ödenmesi suretiyle mülkiyetin devrine hükmeder).214. **Kanunda sayılan tipik çekilmezlik halleri (m.25/2-3)**: (a) Ortak gider/avans payını haklı sebep olmaksızın ödemediği için **iki takvim yılı içinde üç defa** icra/dava takibine sebep olma; (b) ortak yerlere/sair maliklere bağımsız bölümünü ahlaka aykırı kullandırma vb. Bu hâllerde diğer maliklerin **üçte ikisinin** (sayı çoğunluğu) oyu ile dava açılır.225. **Önkoşul — ihtar**: Çıkarma davasından önce, ihlalin giderilmesi için süreli ihtar (uyarı) ve kurul kararı gereklidir; hak, dava yoluyla mahkemece kullanılır.236. **Ara sonuç**: Sürekli ve ağır ihlal + kurul kararı + ihtar varsa devre/çıkarmaya hükmü; aksi hâlde önce men/gider takibi.2425## Çıktı modülleri26- Çekilmezlik ihtarı ve kurul kararı taslağı (nisap kontrolü).27- Çıkarma (bağımsız bölümün devri) davası dilekçe iskeleti (m.25).28- Daha hafif yaptırım (men, gider takibi) alternatif yol notu.2930## Plugin bağlamı3132Bu beceri `kat-mulkiyeti` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte33çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,34aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.3536## Kaynak kuralı (katı)3738- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /39 Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve40 karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir41 (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,42 `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).43 **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`44 olarak işaretlenir.45- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").46- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim47 belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.48- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.49- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`50 kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları51 Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)52 bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi53 açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen54 künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.5556## Bu beceri ne yapmaz5758- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili59 hukukçudadır.60- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.61- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.62- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu63 görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.6465---6667*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki68sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit69edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*