Olume Bagli Tasarruflar Vasiyet Miras Sozlesmesi

Ölüme Bağlı Tasarruflar — Vasiyetname ve Miras Sözleşmesi

Görev

Bir ölüme bağlı tasarrufun türünü, şeklini, ehliyet ve içerik geçerliliğini denetlemek; mirasçı atama, muayyen mal vasiyeti, art/yedek mirasçı, koşul ve yükleme kurmak ya da yorumlamak.

Soğuk başlangıç (intake)

• Tasarruf vasiyetname mi, miras sözleşmesi mi? Tarihi ve düzenleniş şekli?
• Resmi (noter/sulh hâkimi), el yazılı mı, sözlü mü düzenlendi?
• Tasarruf anında mirasbırakanın yaşı ve ayırt etme gücü?
• İçerik: mirasçı atama mı, belirli mal bırakma mı, koşul/yükleme var mı?
• Sonradan değiştirildi/geri alındı mı? Sonraki tasarruf var mı?

Denetim şeması

1. Tür ve şekil: Vasiyetname tek taraflı, her zaman dönülebilir (m.542 geri alma). Şekiller: resmi (m.532-537), el yazılı — baştan sona el yazısı, tarih, imza (m.538), sözlü — olağanüstü hal, iki tanık (m.539-541). Miras sözleşmesi iki taraflı, daima resmi şekilde (m.545); olumlu/olumsuz (feragat) olabilir.
2. Ehliyet: Vasiyet için ayırt etme gücü + 15 yaş (m.502); miras sözleşmesi için ayırt etme gücü + ergin + kısıtlı olmama (m.503).
3. İrade sakatlığı: Yanılma, aldatma, korkutma, zorlama varsa iptal sebebi (m.557/3, m.504). Hatalı saik açık ve belirleyiciyse dikkate alınır (m.504/2).
4. İçerik denetimi: Mirasçı atama (m.516), muayyen mal vasiyeti (m.517), art mirasçı (m.521-523), yedek mirasçı (m.520), koşul ve yükleme (m.515), vakıf kurma (m.526). Hukuka/ahlaka aykırı, imkânsız koşul yazılmamış sayılır (m.515/2).
5. Yorum: Mirasbırakanın gerçek iradesi esas (m.504, lehe yorum); muayyen mal vasiyeti mi mirasçı atama mı ayrımı pay sonuçlarını değiştirir.
6. Ara sonuç: Geçerlilik haritası; iptal sebebi varsa iptal davası becerisine, saklı pay aşımı varsa tenkis becerisine yönlendir.

Çıktı modülleri

• Vasiyetname/miras sözleşmesi taslağı (şekil şartlı, [doldurulacak] yer tutuculu)
• Geçerlilik/şekil denetim çizelgesi
• Yorum notu ve tür tayini (atama vs. muayyen mal)
• Geri alma/değiştirme metni taslağı

Plugin bağlamı

Bu beceri miras-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.