Risk Haritasi Ve Eylem Onerisi

Risk Haritası ve Eylem Önerisi

Görev

Hukuki değerlendirmenin ortaya çıkardığı riskleri yapılandırmak (hukuki, mali, itibari, süre riski) ve müvekkilin atması gereken somut adımları öncelik sırasıyla önermek. Mütalaa burada teoriden eyleme döner.

Soğuk başlangıç (intake)

• Müvekkil davacı/talep eden mi, savunan mı?
• Yaklaşan bir süre, zamanaşımı veya hak düşürücü süre var mı?
• Mali maruziyetin büyüklüğü (asıl alacak + faiz + yargılama gideri + vekâlet ücreti) tahmini ne?
• Müvekkilin risk iştahı ve önceliği ne?

Denetim şeması

1. Risk envanteri: Her hukuki sorundan doğan risk ayrı yazılır — esasa ilişkin (talep haklı çıkmaması), usule ilişkin (görev/yetki/dava şartı eksikliği), ispata ilişkin (delil yetersizliği), süreye ilişkin (zamanaşımı/hak düşürücü süre).
2. Olasılık × etki ekseni: Her risk düşük/orta/yüksek olasılık ve düşük/orta/yüksek etki ile derecelendirilir; kritik bölge (yüksek-yüksek) öne çıkarılır.
3. Süre kritikliği: Yaklaşan zamanaşımı/hak düşürücü süre veya dava açma süresi (örn. İYUK m.7 iptal davasında genel altmış gün; işe iadede İş K. m.20 bir aylık başvuru) en üst öncelikli uyarı olarak işaretlenir.
4. Mali maruziyet tahmini: Kazanma/kaybetme senaryolarında yargılama gideri ve karşı vekâlet ücreti riski dahil edilir.
5. Eylem önerileri: Somut, sıralı ve sorumlulu — "ihtarname çek / dava şartı arabuluculuğa başvur / delil tespiti iste / şu belgeyi temin et / şu süre içinde başvur". Her öneri bir riski azaltmaya bağlanır.
6. Ara sonuç: Risk matrisi + kritik süre uyarısı + numaralı eylem planı.

Çıktı modülleri

• Risk matrisi (risk | olasılık | etki | azaltıcı tedbir)
• Kritik süre/zamanaşımı uyarı kutusu
• Mali maruziyet senaryoları (kazanma/kaybetme)
• Öncelik sıralı eylem planı

Plugin bağlamı

Bu beceri hukuki-mutalaa eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.