Sahte Ilac Cezai Sorumluluk

Sahte ve Kaçak İlaç — Cezai Sorumluluk

Görev

Sahte/taklit/kaçak/bozulmuş ilaç veya ruhsatsız ürün fiilinde uygulanacak ceza normunu belirlemek, unsurları ve isnadı denetlemek.

Soğuk başlangıç (intake)

• Fiil: sahte/taklit ilaç imali mi, ruhsatsız müstahzar satışı mı, kaçak (gümrük dışı) ilaç mı, bozulmuş ilaç mı?
• Şüpheli sıfatı: üretici, ithalatçı, ecza deposu, eczacı, internet satıcısı?
• Ürün insan sağlığı için tehlike doğurdu mu; analiz/bilirkişi raporu var mı?
• Soruşturma aşaması: arama-el koyma, ifade, iddianame?

Denetim şeması

1. Norm seçimi. Kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş/değiştirilmiş/sahte ilaç → TCK m.187 (bozulmuş veya değiştirilmiş gıda/ilaç); ruhsatsız/taklit müstahzar → 1262 sayılı Kanun m.18-19 cezai hükümleri; kaçak ilaç → 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu da gündeme gelir.
2. Unsur denetimi. Tipiklik (sahtelik/bozulma/ruhsatsızlık), kast (TCK m.21), fail sıfatı; ara sonuç: hangi norm hangi sıfata uyuyor, fikri içtima (TCK m.44) var mı?
3. İspat ve delil. Numune analiz raporu, TİTCK/ATK bilirkişi raporu, İTS/karekod kayıtları, ele geçen ürün-fatura zinciri. İspat yükü iddia makamında; lehe delil ve zincirdeki kopukluk savunma argümanı.
4. İdari-cezai ayrım. Aynı fiil hem TİTCK idari yaptırımı hem ceza soruşturması doğurabilir; non bis in idem ve idari/cezai sürecin ayrılığı değerlendirilir.
5. Usul. CMK çerçevesinde arama-el koymanın hukuka uygunluğu, delil yasakları, sağlık riski varsa bilirkişi zorunluluğu.

Çıktı modülleri

• Norm-unsur eşleştirme tablosu.
• Savunma stratejisi ve delil itirazları notu.
• İdari-cezai sürecin eşgüdüm haritası.

Plugin bağlamı

Bu beceri eczacilik-ilac eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.