Tahkim Yargilamasi Usul

Tahkim Yargılaması Usulü

Görev

Tahkim sürecini başlatmaktan hakem kararına kadar usul adımlarını, süreleri ve risk noktalarını yönetmek; hakem atama, davanın açılması, delil sunumu ve geçici koruma talepleri için yol haritası çıkarmak.

Soğuk başlangıç (intake)

1. Tahkim iç tahkim (HMK) mi milletlerarası (MTK) mi, kurumsal mı ad hoc mı?
2. Hakem sayısı ve atama usulü anlaşmada nasıl belirlenmiş?
3. Tahkim süresi başladı mı, kararın verilmesi için süre işliyor mu?
4. Geçici tedbir/ihtiyati haciz ihtiyacı var mı?

Denetim şeması

1. Hakem sayısı ve atama: HMK m.415-417 / MTK m.7 — sayı tek olmalı; belirlenmemişse hakem sayısı ve atama mahkeme veya kurum eliyle tamamlanır. Hakemin tarafsızlık/bağımsızlık açıklaması ve ret sebepleri (HMK m.417, MTK m.7/C-D) denetlenir.
2. Davanın açılması ve dilekçeler: Tahkim davası, talep tarihiyle açılır; iddia ve savunma dilekçeleri, deliller hakem heyetinin belirlediği takvime göre sunulur (HMK m.426-428, MTK m.10).
3. Tahkim süresi: İç tahkimde kural olarak 1 yıl (HMK m.427), MTK'da 1 yıl (MTK m.10/B); taraf anlaşması veya mahkeme kararıyla uzatılabilir. Süre aşımı iptal sebebidir; bu yüzden takvim sıkı tutulur.
4. Geçici hukuki koruma: Hakem heyeti ihtiyati tedbire karar verebilir ama cebri icra gerektiren tedbirler için mahkeme yetkilidir (HMK m.414, MTK m.6). Mahkemeden tedbir istemek tahkim iradesinden vazgeçme sayılmaz.
5. Ara sonuç: Usul takvimi, hakem heyeti durumu ve açık eksikler listesi.

Çıktı modülleri

• Tahkim usul takvimi (atama, dilekçeler, duruşma, karar süresi).
• Hakem atama/ret dilekçesi taslağı.
• Geçici hukuki koruma başvuru notu (yetkili merci ayrımıyla).

Plugin bağlamı

Bu beceri tahkim-arabuluculuk eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.