Tapu Sicili Ve Iptal Tescil

Tapu Sicili, Tescile Güven ve Tapu İptali-Tescil

Görev

Tapu kaydı ile gerçek hak durumu arasındaki çelişkiyi gidermek: yolsuz tescili düzelttirmek (tapu iptali ve tescil) ya da tescile güvenerek hak kazanmış iyiniyetli üçüncü kişiyi savunmak.

Soğuk başlangıç (intake)

• Tapu kaydı şu an kimin adına; müvekkil gerçek hak sahibi olduğunu hangi sebebe dayandırıyor (miras, satış, muvazaa, sahtecilik)?
• Yolsuz tescilden sonra taşınmaz üçüncü bir kişiye devredildi mi; bu kişi iyiniyetli mi?
• Kayıt üzerinde şerh/beyan/ipotek var mı?
• Talep edilen: iptal-tescil mi, tazminat mı, yoksa her ikisi mi?

Denetim şeması

1. Sicilin gücü: Tapu kaydı doğruluk karinesi taşır (TMK m.7, m.992); ayni haklar tescille doğar ve aleniyet kazanır (m.1021 vd.).
2. Yolsuz tescil (m.1024-1025): Geçerli bir hukuki sebebe dayanmayan veya bağlayıcı olmayan işlemle yapılan tescil yolsuzdur. Gerçek hak sahibi, kaydın düzeltilmesini (tapu iptali ve tescil) isteyebilir (m.1025).
3. Tescile güven ilkesi (m.1023): Tapu kaydına iyiniyetle güvenerek ayni hak kazanan üçüncü kişinin kazanımı korunur. Bu durumda gerçek hak sahibinin aynen iadesi mümkün olmaz; tazminata yönelir.
4. İyiniyetin sınırı (m.3): Üçüncü kişi, durumun gerektirdiği özeni göstermemişse veya yolsuzluğu biliyor/bilmesi gerekiyorsa m.1023 korumasından yararlanamaz. Sahtecilik, vekâlette yetki aşımı, muvazaa iddialarında iyiniyet titizlikle denetlenir [ilkeler için karararama.yargitay.gov.tr].
5. Şerh ve beyanlar: Kişisel hakların şerhi (örn. satış vaadi, kira) bu hakları ayni etki kazandırarak sonraki maliklere ileri sürülebilir kılar (m.1009 vd.).
6. Devletin sorumluluğu: Tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlardan Devlet kusursuz sorumludur (m.1007).
7. Ara sonuç: İyiniyetli kazanım yoksa iptal-tescil; varsa gerçek hak sahibi için tazminat (gerekirse m.1007 yolu).

Çıktı modülleri

• Tapu iptali ve tescil dava dilekçesi iskeleti (kayıt bilgisi, sebep, talep).
• İyiniyet/üçüncü kişi koruması değerlendirme tablosu.
• Tedbir talebi notu (kaydın devrini önleyici ihtiyati tedbir / m.1010 şerh).
• Yetki: HMK m.12 (taşınmazın yeri).

Plugin bağlamı

Bu beceri esya-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.