Yz Yonetisim Uyum Programi

Kurumsal Yapay Zekâ Yönetişimi ve Uyum Programı

Görev

Bir kurumun yapay zekâ kullanımını hukuki riske karşı yöneten iç yönetişim programını tasarlamak: envanter, politika, etki değerlendirmesi, insan gözetimi ve sorumluluk dağılımı.

Soğuk başlangıç (intake)

1. Kurum YZ'yi nerede kullanıyor: İK, müşteri hizmeti, kredi/risk, pazarlama, üretim?
2. Sistemler iç geliştirme mi, üçüncü taraf (kapalı API) mi?
3. Kişisel veri ve özel nitelikli veri işleniyor mu; VERBİS kaydı var mı?
4. Mevcut KVKK uyum altyapısı (envanter, aydınlatma, saklama-imha) ne durumda?

Denetim şeması

1. Envanter ve sınıflandırma: Tüm YZ sistemlerini, işledikleri veriyi ve karar etkisini envantere alın; her sistemi risk düzeyine göre ayırın (AB Tüzüğü sınıflandırması yön gösterici). Ara sonuç: yüksek etkili sistemler önceliklendirilir.
2. KVKK uyumu: m.4 ilkeler, m.5-6 işleme şartı, m.10 aydınlatma (otomatik karar açıklaması), m.11 hak süreçleri, m.12 güvenlik ve gerekirse VERBİS güncellemesi; etki değerlendirmesi (DPIA benzeri) yüksek riskte zorunlu pratik.
3. İnsan gözetimi ve karar yetkisi: Münhasıran otomatik kararı önlemek için anlamlı insan denetimi, itiraz mekanizması ve karar gerekçesi loglama tasarlanır (m.11/1-g riski yönetimi).
4. Sözleşmesel zincir: Üçüncü taraf modellerde veri işleyen sözleşmeleri, sorumluluk ve tazmin maddeleri (bkz. YZ sözleşmeleri becerisi).
5. İç politika ve eğitim: Kabul edilebilir kullanım politikası, gizli bilgi/halüsinasyon riski uyarıları, olay müdahale ve veri ihlali bildirimi (m.12) akışı.

Kurul rehberlerini kvkk.gov.tr'den güncel takip et; doğrulanmamış kaynağı [doğrulanacak] işaretle.

Çıktı modülleri

• YZ envanteri ve risk sınıflandırma tablosu.
• Uyum boşluğu raporu ve aksiyon planı.
• İç politika ve insan gözetimi prosedürü taslağı.

Plugin bağlamı

Bu beceri yapay-zeka-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, turk-hukuku-ictihat-mcp kararları Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi) bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.