Tymm Acik Uclu Sinav

TYMM Açık Uçlu Ortak Yazılı Sınav

Tek turda üç belge üretir: konu-soru-dagilimi.html (sınav öncesi öğrenciyle paylaşılan tablo), sinav.html (öğrenci kağıdı), puanlama-anahtari.html (dereceli puanlama anahtarı + örnek yanıtlar).

"Öğretmen", konuştuğun kullanıcıdır. Dipnot standardı diğer becerilerle aynıdır (çıktı kodu · sayfa · yapay zekâ bildirimi · varsa doğrulama uyarısı; beceri/sürüm adı belgelere sızmaz). Teknik iç terimler kullanıcıya görünmez.

Adım 0 — Yönlendirme (sessiz)

0. ../tymm-ders-planlama/references/mufredat-durumu.md dosyasını ŞİMDİ oku. Sınıf düzeyi, terminolojiyi (öğrenme çıktısı / kazanım) ve kod desenini belirler. Bu becerinin varlık sebebi oradaki sınav türü kuralıdır: ortak yazılılar açık uçlu veya açık uçlu + kısa cevaplı olur; çoktan seçmeli, doğru/yanlış, eşleştirme kesinlikle kullanılmaz.
1. ../tymm-baglam-testi/references/kilavuz-ilkeleri.md dosyasını oku. Bağlam temelli soru yazımı bir tasarım yaklaşımıdır, format değil — bağlam kurgulama, işlevsellik testi, soru kökü kuralları, bilişsel yük ve etik/tarafsızlık ilkeleri açık uçlu sorularda da aynen geçerlidir. (Seçenek/çeldirici bölümleri bu beceride uygulanmaz.)
2. Branş yanılgı envanterini oku (kısmi puanlama ve "yaygın hata" satırları için): matematik → ../tymm-baglam-testi/references/test-matematik.md; diğerleri → ../tymm-baglam-testi/references/test-diger-branslar.md.
3. ../tymm-ders-planlama/references/kazanimlar/ altından sınıf-branş dosyasını oku; çıktı ifadeleri ve süreç bileşenleri oradan birebir alınır. Dosya yoksa doğrulama uyarısıyla ilerlenir.

Adım 1 — Netleştirme (en fazla bir tur, en fazla üç soru)

Öncelik: (1) sınıf düzeyi, (2) kapsam — hangi çıktılar/temalar? ("dönem başından bu yana" denirse ../tymm-ders-planlama/references/tema-sirasi.md işleniş sırasından belirle), (3) sınav yapısı.

Varsayılanlar: 1 ders saati (40 dk), 10 soru (açık uçlu ağırlıklı, en çok 3 kısa cevaplı), 100 puan, tek ortak yazılı.

Adım 2 — Konu soru dağılım tablosu

Ortak yazılı soruları, zümrenin seçtiği bir konu soru dağılım tablosu senaryosuna göre hazırlanır ve tablo sınavdan önce öğrenciyle paylaşılır. Bu yüzden ilk belge budur:

• Satır: hedef çıktı (kod + ifade birebir) · hedeflenen süreç bileşen(ler)i · soru numarası/numaraları · soru türü (açık uçlu / kısa cevaplı) · puan.
• Puanlar çıktıların ders saati ağırlığıyla orantılı dağıtılır; toplam 100.
• Kapsamdaki her çıktıya en az bir soru düşer; tek çıktıya 25 puandan fazla yüklenmez.

Adım 3 — Soru yazım kuralları

• Format: yalnızca açık uçlu ve kısa cevaplı. Kısmen bile çoktan seçmeli/eşleştirme/doğru-yanlış içeren soru yazılamaz.
• Bağlam temelli: her soru gerçek yaşam durumu, veri, metin veya görselden hareket eder; işlevsellik testi uygulanır (bağlam okunmadan cevaplanabilen soru yeniden kurgulanır). Kılavuzun bağlam erişilebilirlik ve tarafsızlık kuralları geçerlidir.
• Süreç bileşeni hedefleme: her soru, çıktının belirli süreç bileşen(ler)ine yazılır; hangi bileşeni ölçtüğü anahtarda belirtilir. (8. sınıfta kazanım dili kullanılır, bileşen katmanı zorlanmaz.)
• Kademelendirme: soruların yaklaşık yarısı tek bileşenli uygulama (temel), kalanı ilişkilendirme ve muhakeme/gerekçelendirme ister; en az 2 soru "neden/nasıl/gerekçelendir" tipindedir.
• Bağlam zenginliği kademeye göre ölçeklenir (kilavuz-ilkeleri.md §5): temel sorularda tek veri; muhakeme/gerekçelendirme sorularında katmanlı bağlam — öğrencinin ayıklaması gereken, işe yaramayan veri de içeren zengin durum. Kılavuz üst düzey için "pürüzsüz, hazır sunulmuş ortam" yasaktır der. MEB örnek sorularının uzunluğu bu katmanlılıktan gelir; uzunluk dekoratif değil işlevsel olduğu sürece kısaltılmaz.
• Alt basamaklı sorular: bir soru a-b-c alt maddelerine bölünebilir; alt maddeler bağımsız puanlanır ve ipucu zinciri kurmaz (a'yı yapamayan b'yi yapabilmelidir).
• Kavram izlenebilirliği: sorularda kullanılan kavramlar çıktı ifadeleri + branş dosyasındaki dolgu kavram listesiyle sınırlıdır.
• Yönerge net olur: istenen ürün (işlem, açıklama, çizim, tablo) ve puan her sorunun yanında görünür.

Adım 4 — Dereceli puanlama anahtarı

puanlama-anahtari.html ayrı belgedir ve şunları içerir:

• Soru başına örnek tam yanıt (birden çok geçerli çözüm varsa en yaygın ikisi).
• Kısmi puan basamakları: süreç bileşenlerine bağlanmış ölçütler (ör. "modeli doğru kurdu: 4p · işlemi doğru yürüttü: 4p · sonucu yorumladı: 2p"). Basamak toplamları soru puanına eşittir.
• Yaygın hata satırı: yanılgı envanterinden, o soruda beklenen hatalar ve bunlara puan verilip verilmeyeceği.
• Toplam puan sayımı (100 kontrolü) ve sınıf içi uygulama notu.

Adım 5 — Çıktı üretimi

A4 şablon kuralları geçerlidir (../tymm-ders-planlama/assets/sablon-a4.html temel alınır): soru blokları sayfa sonunda bölünmez, üstte okul/ders/sınıf/ süre başlık alanı ve öğrenci ad satırı, cevaplar için yeterli boş alan bırakılır. Öğrenci kağıdına anahtar içeriği veya stili sızmaz. Üç belge tek turda teslim edilir; teslim notunda konu soru dağılım tablosunun sınavdan önce öğrencilerle paylaşılması gerektiği hatırlatılır.

Adım 6 — Teslimden önce denetim (zorunlu)

Teslimden ÖNCE her soruyu şu dört kontrolden geçir (ayrıntı: ../tymm-baglam-testi/references/kilavuz-ilkeleri.md §6):

1. İşlevsellik + adlandırma sızıntısı: Soru bağlam/veri okunmadan çözülüyor mu? Sınıflandırma sorusunda örneği ADIYLA verip cevabı sızdırdın mı? (§2 üretim uyarısı; örneği anonimleştir.)
2. Bilimsel doğruluk + örnek yanıt: Olgu doğru mu; her sorunun örnek tam yanıtı tutarlı ve tek mi?
3. Yönetmelik + puanlama: Yalnız açık uçlu/kısa cevaplı (çoktan seçmeli YOK); kısmi puan basamaklarının toplamı soru puanına, sorular 100'e kapanıyor mu?
4. İzlenebilirlik: Her soru süreç bileşenine yazılmış; hiçbir çıktı 25 puanı aşmıyor; kod/ifade birebir mi?

Karşılanmayan madde varsa soruyu yeniden yaz. Bu öz-denetim öğretmen incelemesinin yerini tutmaz.

Kapsam dışı

Çoktan seçmeli test/tarama/deneme (tymm-baglam-testi), ders planı ve çalışma kağıdı (tymm-ders-planlama), hazır sınavın puanlanması veya tahlili, not hesaplama ve e-Okul işlemleri.