Prawo Pl Saos

Polskie orzecznictwo z publicznego API SAOS

Skill do orzecznictwa (judykatury) polskiego: wyroków, postanowień i uchwał. Sięga do publicznego API SAOS (System Analizy Orzeczeń Sądowych, https://www.saos.org.pl/api) — agregatu orzeczeń jawnych: SN, TK, sądy powszechne (SA/SO/SR), KIO. Używaj go zawsze, gdy pytanie dotyczy tego, jak sądy stosują/interpretują przepis, gdy trzeba znaleźć konkretny wyrok po sygnaturze, ustalić linię orzeczniczą albo poprzeć argument w piśmie procesowym judykaturą.

Podział ról (przepis ≠ orzeczenie)

1. Treść przepisu — z ELI, nie z SAOS. Brzmienie polskiej ustawy/kodeksu cytuj przez skill prawo-pl-eli (scripts/eli.py). SAOS daje orzeczenia, nie autorytatywny tekst przepisu.
2. JAK sądy stosują przepis — z SAOS. „Co mówi orzecznictwo o art. 299 k.s.h.", „czy SN dopuszcza…", „linia orzecznicza w sprawie…", „znajdź wyrok sygn. III CSK 203/09" — to zadania dla tego skilla.
3. Most ELI → SAOS: najpierw ustal przepis w ELI, potem szukaj --przepis "..." w SAOS, by znaleźć orzeczenia powołujące ten przepis.
4. Delegując research subagentowi, wpisz: „orzecznictwo polskie pobieraj przez scripts/saos.py (skill prawo-pl-saos); treść przepisów przez scripts/eli.py (prawo-pl-eli)".

Narzędzie

Wszystko robi helper scripts/saos.py (tylko biblioteka standardowa Pythona — bez instalacji). Skrypt leży obok tego pliku SKILL.md (<katalog skilla>/scripts/saos.py) — NIE zakładaj, że to ~/.claude/skills/prawo-pl-saos (skill zainstalowany jako plugin leży w katalogu pluginów; w Claude Code: ${CLAUDE_PLUGIN_ROOT}/skills/prawo-pl-saos). Uruchamiaj wyłącznie helper z bieżącego pakietu:

# 1) Claude Code: przy ładowaniu skilla podstawia ${CLAUDE_PLUGIN_ROOT} (pełna ścieżka poniżej).
SAOS="${CLAUDE_PLUGIN_ROOT}/skills/prawo-pl-saos/scripts/saos.py"
# 2) Codex / Claude Desktop / instalacja ręczna: katalog TEGO pliku SKILL.md (Claude Code podaje go
#    jako „Base directory for this skill”, Codex w liście skilli) — podstaw go zamiast <katalog skilla>.
[ -f "$SAOS" ] || SAOS="<katalog skilla>/scripts/saos.py"
# 3) Piaskownica (Cowork, czat z code execution): katalog pluginu bywa NIEWIDOCZNY dla powłoki — wtedy
#    pobierz DOKŁADNIE tę wersję helpera (tag = wersja z nagłówka tego pliku). Suma SHA-256 jest
#    sprawdzana w kodzie przed zapisem i przed każdym uruchomieniem; niezgodna = helper nie startuje.
[ -f "$SAOS" ] || SAOS=$(python3 - <<'EOF'
import hashlib, os, sys, urllib.request
WERSJA, SHA256 = "2.0.1", "71f87c1eda5e2d8a6084ac8226d3a9513a74564062a937248816040850d7d655"
URL = f"https://raw.githubusercontent.com/jamarpl21/prawo-pl-eli/v{WERSJA}/plugins/prawo-pl-saos/skills/prawo-pl-saos/scripts/saos.py"
p = os.path.join(os.environ.get("TMPDIR", "/tmp"), f"prawo-pl-saos-{WERSJA}", "saos.py")
try:
    dane = open(p, "rb").read() if os.path.exists(p) else urllib.request.urlopen(URL, timeout=30).read()
except Exception as e:
    sys.exit(f"BŁĄD: nie udało się pobrać helpera ({e}). Bez helpera NIE cytuj prawa z pamięci ani z portali — poinformuj użytkownika.")
if hashlib.sha256(dane).hexdigest() != SHA256:
    os.path.exists(p) and os.remove(p)
    sys.exit("BŁĄD: suma SHA-256 helpera nie zgadza się z SKILL.md — helper NIE zostanie uruchomiony. Nie cytuj prawa z pamięci ani z portali — poinformuj użytkownika.")
os.makedirs(os.path.dirname(p), exist_ok=True); open(p, "wb").write(dane); print(p)
EOF
) && [ -f "$SAOS" ] || exit 1
python3 "$SAOS" <komenda> [...]

Nie szukaj helpera przez find po katalogach użytkownika ani systemu i nie pobieraj go z żadnego innego źródła niż przypięty tag z sumą wyżej (żadnego main, żadnej innej wersji z cache) — inna wersja helpera to inne wyniki.

(W przykładach niżej python3 scripts/saos.py oznacza python3 "$SAOS", jeśli nie jesteś w katalogu skilla.)

Komendy

• szukaj — znajdź orzeczenia po kryteriach: python3 scripts/saos.py szukaj "rękojmia wiary publicznej" --sad SN --limit 5 Opcje: --sad SN|TK|powszechne|admin|KIO, --sygnatura "III CSK 203/09", --przepis "Kodeks cywilny" (powołany przepis/akt — luźne dopasowanie pełnotekstowe: --przepis "art. 415" trafia art. 415 k.c., k.p.c. i k.p.k. jednakowo; dopisz nazwę aktu, np. "Kodeks cywilny art. 415", i sprawdź akt w orzeczenie <id>), --sedzia "Górski", --haslo "nienależne świadczenie", --typ wyrok|postanowienie|uchwala|zarzadzenie|uzasadnienie, --od 2020-01-01, --do 2024-12-31 (także RRRR / RRRR-MM), --limit N (1–100), --strona N (od 0).
• orzeczenie — pełne orzeczenie po ID (z listy szukaj): python3 scripts/saos.py orzeczenie 76341 Pokazuje metadane, powołane przepisy i powołane orzeczenia (z ID do dalszego skoku) oraz treść uzasadnienia. Do długich uzasadnień: --fragment "rękojmia" (okna wokół frazy, dosunięte do granic zdań/słów, z „…" na ucięciu). Typ orzeczenia zawsze po polsku (wyrok / postanowienie / uchwała / zarządzenie / uzasadnienie). „Powołane przepisy" to automatyczna ekstrakcja SAOS — bywa niepełna (KIO 1564/18 nie ma w niej ŻADNEGO przepisu Pzp, o które chodzi w sentencji) i bywa uszkodzona (art. 4793647945, Nr 0, art. 2oraz — silnik oznacza takie wpisy „wpis SAOS prawdopodobnie uszkodzony"); przepisy rozstrzygnięcia czytaj z sentencji.
• sygnatura — szybkie odszukanie po numerze sprawy: python3 scripts/saos.py sygnatura III CSK 203/09
• każda komenda przyjmuje --json oraz --strict; obie flagi działają przed komendą i po niej. Zero trafień / nierozpoznana odpowiedź API kończą się komunikatem i kodem wyjścia ≠ 0 — także z --json (nie dostaniesz pustego JSON-a, który wyglądałby jak „sprawdzone, nic nie ma”); przy --sad SN|TK|KIO komunikat zawiera granicę zbioru do dnia i to, czy Twój zakres leży poza nią. Z --json i wynikami ostrzeżenie o granicy idzie na stderr (stdout to czysty JSON). Co sprawdza --strict: (1) zakres dat dla SN/TK/KIO nie może wychodzić poza koniec zbioru (porównanie do dnia; brak --do = blokada; przed blokadą silnik potwierdza granicę na żywo jednym zapytaniem o najnowsze orzeczenie — gdyby SAOS wznowił zasilanie, granica się przesunie), (2) odpowiedź API musi być kompletnym wynikiem (items + totalResults) albo pełnym orzeczeniem — inaczej błąd, (3) żadna z tych kontroli nie przepuszcza „pustego" wyniku jako sukcesu. --strict NIE sprawdza prawdziwości treści ani kompletności listy powołanych przepisów.
• Czas: /search/judgments bywa bardzo wolne (40–60 s); limit na żądanie to 90 s, 2 próby. Przekroczenie czasu lub „Przerwa techniczna" (nocne okno serwisowe SAOS) to BŁĄD sieci / przerwa techniczna z kodem ≠ 0 — nigdy fałszywe zero trafień. Wtedy ponów później, nie wnioskuj „brak orzecznictwa".

Typowy przepływ: szukaj (zawęź --sad/--przepis/--haslo) → wybierz ID → orzeczenie <id> → w razie potrzeby skacz po referencedCourtCases do powołanych orzeczeń.

Zasady (ważne — dlaczego)

1. SAOS to baza WTÓRNA (agregat), nie źródło urzędowe. Orzeczenia są jawne, ale do dosłownego cytatu i pewności zweryfikuj w portalu właściwego sądu. Link source.judgmentUrl z SAOS dla SN/TK/KIO jest martwy albo ogólny (sprawdzone 2026-08-23: sn.pl/…/Baza_orzeczen → 404, otk.trybunal.gov.pl i ftp.uzp.gov.pl nieosiągalne) — silnik pokazuje go tylko jako „link z metadanych SAOS" i NIE jest to ścieżka weryfikacji. Zamiast tego orzeczenie drukuje źródło urzędowe: dla SN wzorzec adresu PDF https://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/<SYGN z „/"→„-", spacje %20>.pdf (np. II%20KK%2056-16.pdf; zweryfikowany curl -I na II KK 56/16, I CSK 364/15, III CZP 17/15 — traktuj jako wzorzec „sprawdź", nie gwarancję; uzasadnienie bywa pod …-1.pdf), dla TK wyszukiwarkę OTK (ipo.trybunal.gov.pl/ipo/), dla KIO wyszukiwarkę UZP (orzeczenia.uzp.gov.pl/Home/Search). Linki sądów powszechnych (apiorzeczenia.*.sa.gov.pl) działają. Zawsze podawaj sygnaturę + sąd + datę (np. „wyrok SN z 9.04.2010, III CSK 203/09").
2. Brak sądów administracyjnych. NSA/WSA są w SAOS praktycznie nieobecne (--sad admin zwykle zwraca 0). Orzecznictwo administracyjne pobieraj skillem prawo-pl-cbosa (baza CBOSA, scripts/cbosa.py).
3. Zbiory SN, TK i KIO są ZAMKNIĘTE — granice DO DNIA, sprawdzone na żywo 2026-08-23 (najnowsze orzeczenie w SAOS, sortowanie po dacie malejąco): SN kończy się 22.06.2016 (III KK 195/16), TK 9.12.2015 (K 35/15, Ts 266/14), KIO 6.09.2018 (KIO 1711/18); sądy powszechne idą na bieżąco. Rocznik granicy NIE jest pokryty w całości: uchwała SN III CZP 81/16 z 8.12.2016 i wyrok KIO 2577/18 z 27.12.2018 istnieją, a w SAOS ich nie ma — dlatego silnik porównuje --od/--do z granicą do dnia, --strict blokuje zakres sięgający poza nią (podpowiada --do 2016-06-22 itd.), a sygnatura dla numeru z rocznika granicy mówi „może być późniejsze niż koniec zbioru", nie „nie ma". Zero trafień z nowszą datą NIE znaczy, że orzecznictwa nie ma. Nowsze bierz z portalu SN (sn.pl/orzecznictwo), OTK (ipo.trybunal.gov.pl) albo UZP (orzeczenia.uzp.gov.pl) i oznacz jako źródło spoza SAOS.
4. Świeżość bywa opóźniona. Najnowsze orzeczenia sądów powszechnych mogą jeszcze nie być w bazie — przy sprawie na konkretną datę zaznacz „wg SAOS na dzień X — do potwierdzenia" i sprawdź portal sądu.
5. Nie myl orzeczenia z przepisem. Po znalezieniu orzeczenia, brzmienie powołanego przepisu i jego aktualność potwierdź w ELI (prawo-pl-eli) — orzeczenie mogło zapaść na starszym stanie prawnym.
6. Indeksy górne w numerach przepisów. W tekstach SN/TK/KIO SAOS spłaszcza indeksy górne: art. 417¹ k.c. → „art. 4171 k.c.", art. 398¹⁴ → „39814", art. 479⁴⁵ → „47945" (w surowym API nie ma <sup>, więc silnik nie może tego odtworzyć — drukuje stałą notę „UWAGA: SAOS spłaszcza indeksy górne…"). Nigdy nie cytuj „art. 4171 k.c." — numerację sprawdź w źródle urzędowym albo w ELI. W tekstach sądów powszechnych <sup> jest zachowane i silnik renderuje je w linii: art. 556¹ § 1 k.c..
7. --przepis jest luźne, a lista „Powołane przepisy" niepełna. Filtr referencedRegulation to dopasowanie pełnotekstowe w polu powołanych przepisów (bez rozróżnienia aktu), a samo pole to automatyczna ekstrakcja SAOS z lukami — trafienia przez --przepis traktuj jako kandydatów, nie jako „wszystkie orzeczenia do art. X". Uzupełnij wyszukiwanie frazą (szukaj "art. 415 k.c.") i --haslo.
8. Pełna lista endpointów i parametrów: references/api.md.

Czego ten skill NIE obejmuje

• treści przepisów (ustawy/kodeksy → skill prawo-pl-eli, ELI Sejmu),
• prawa UE i orzecznictwa TSUE (→ skill prawo-eu-eurlex, EUR-Lex/CELLAR),
• sądów administracyjnych (NSA/WSA — w SAOS ich nie ma; → skill prawo-pl-cbosa),
• decyzji Prezesa UODO (→ skill prawo-pl-uodo),
• pism stron, akt sprawy, KRS, ksiąg wieczystych. Jeśli zagadnienie wymaga tych źródeł — powiedz to wprost, nie udawaj, że SAOS je pokryje.

Przykładowy przepływ

Pytanie (przy analizie pozwu z art. 299 k.s.h.): „jak SN podchodzi do odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki — znajdź orzecznictwo".

1. (opcjonalnie) ELI: tj DU 2000 1037 → brzmienie art. 299 k.s.h. (skill prawo-pl-eli).
2. szukaj "odpowiedzialność członka zarządu" --przepis "Kodeks spółek handlowych" --sad SN --limit 5 → lista orzeczeń SN z sygnaturami i ID.
3. orzeczenie <id> → teza/uzasadnienie + powołane przepisy + powołane orzeczenia (skok po linii orzeczniczej).
4. W odpowiedzi: zacytuj tezę, podaj sygnaturę + sąd + datę, zaznacz „baza SAOS (wtórna) — do dosłownego cytatu zweryfikuj w portalu sądu" (dla SN: wzorzec PDF z orzeczenie), a dla SN/TK/KIO nie przepisuj spłaszczonych numerów przepisów (art. 4171 → art. 417¹) i pamiętaj, że zbiór SN kończy się 22.06.2016.