Struktura wyroku PL - rozłóż orzeczenie i streść ekstraktywnie
Filozofia
Streszczenie wyroku, które parafrazuje, zmyśla. Model „podsumowując" uzasadnienie często
przesuwa akcenty albo dopisuje tezę, której sąd nie postawił. Ten skill robi inaczej: segmentuje
orzeczenie na role retoryczne i streszcza ekstraktywnie - wybiera i cytuje zdania źródłowe,
nie przepisuje ich własnymi słowami. To, co czytasz w streszczeniu, jest słowami sądu.
Mechaniczna segmentacja + ekstrakcja kluczowych zdań. Parafraza i ocena zostają prawnikowi.
Role retoryczne polskiego orzeczenia
Segmentuj tekst na poniższe role (nie każde orzeczenie ma wszystkie):
- Komparycja - sygnatura, sąd, skład, data, strony, przedmiot sprawy.
- Sentencja (rozstrzygnięcie) - co sąd orzekł (oddala, zasądza, uchyla, zmienia). Sedno wyniku.
- Stan faktyczny - ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę.
- Przebieg postępowania - co działo się w instancjach niżej / wcześniej.
- Zarzuty i wnioski stron - podstawy zaskarżenia, żądania, stanowiska.
- Podstawa prawna - powołane przepisy (przekaż do ekstraktor-cytatow-pl).
- Rozważania sądu - rozumowanie prawne, wykładnia, subsumcja.
- Teza / ratio decidendi - reguła rozstrzygająca, dla której wyrok jest cytowany.
- Zdanie odrębne - jeśli jest (votum separatum), oznacz osobno - to nie jest stanowisko sądu.
Workflow
- Wczytaj orzeczenie (np. z saos-orzecznictwo / szukaj-orzeczen-v2 albo wklejony tekst).
- Segmentuj na role powyżej - przypisz fragmenty, oznacz role nieobecne.
- Streść ekstraktywnie - dla każdej istotnej roli wybierz 1-3 zdania KLUCZOWE i zacytuj je
dosłownie (z offsetem/stroną), nie parafrazuj.
- Wskaż ratio - jedno-dwa zdania, dla których to orzeczenie się powołuje (zacytuj, nie streszczaj).
- Wypisz powołane przepisy i orzeczenia - przekaż do ekstraktor-cytatow-pl, a dalej do
citation-grounding-pl do weryfikacji.
Format wyjścia
ORZECZENIE: <sąd>, <sygnatura>, <data>
ROZSTRZYGNIĘCIE (sentencja): "<cytat sentencji>"
STRESZCZENIE EKSTRAKTYWNE (cytaty źródłowe):
- Stan faktyczny: "<zdanie kluczowe>" (s.X)
- Zarzuty: "<...>" (s.X)
- Rozważania sądu: "<zdanie nośne rozumowania>" (s.X)
TEZA / RATIO: "<cytat zdania rozstrzygającego>" (s.X)
POWOŁANE: art. ... ; orzeczenia ... -> do weryfikacji (ekstraktor-cytatow-pl -> citation-grounding-pl)
ROLE NIEOBECNE: <lista, jeśli brak np. zdania odrębnego>
Granice
- Streszczenie jest ekstraktywne - wierne słowom sądu, ale to nadal wybór zdań; pełną wykładnię
i ocenę linii orzeczniczej robi prawnik.
- Skill nie ocenia trafności orzeczenia ani nie buduje glosy - dostarcza uporządkowany,
cytowalny szkielet do dalszej pracy.
- Role retoryczne to model polskiego uzasadnienia; nietypowa struktura (np. orzeczenia TSUE,
postanowienia wpadkowe) może wymagać ręcznej korekty segmentacji.
Atrybucja
Metoda (segmentacja orzeczenia przez role retoryczne zdań + streszczenie ekstraktywne) oparta na
OpenNyAI / Opennyai (Legal-NLP-EkStep), licencja MIT. Indyjskie role i modele NLP porzucone;
role retoryczne polskiego orzeczenia, reguły ekstrakcji i format wyjścia to oryginalne opracowanie
MateMatic. Interpretacja MateMatic, nie stanowisko NRA ani KRRP.
1---2name: struktura-wyroku-pl3description: Rozkłada polskie orzeczenie na role retoryczne i robi streszczenie EKSTRAKTYWNE (cytuje zdania źródłowe, nie parafrazuje) - segmentuje wyrok/postanowienie na komparycję, stan faktyczny, przebieg postępowania, zarzuty/wnioski, podstawę prawną, rozważania sądu, sentencję i tezę (ratio decidendi), wskazuje rozstrzygnięcie i powołane przepisy. Mechaniczna segmentacja + ekstrakcja kluczowych zdań, bez zmyślania. Pairuje z saos-orzecznictwo (znajdź), ekstraktor-cytatow-pl (cytaty) i citation-grounding-pl (weryfikacja). Uzywaj gdy: "streść ten wyrok", "co sąd orzekł i dlaczego", "wyciągnij tezę z orzeczenia", "struktura uzasadnienia", "ratio decidendi", "rozłóż wyrok na części", "podsumuj orzeczenie", przy czytaniu długiego uzasadnienia / analizie linii orzeczniczej / przygotowaniu glosy.4license: Apache-2.05---67# Struktura wyroku PL - rozłóż orzeczenie i streść ekstraktywnie89## Filozofia1011**Streszczenie wyroku, które parafrazuje, zmyśla.** Model „podsumowując" uzasadnienie często12przesuwa akcenty albo dopisuje tezę, której sąd nie postawił. Ten skill robi inaczej: segmentuje13orzeczenie na role retoryczne i streszcza **ekstraktywnie** - wybiera i cytuje zdania źródłowe,14nie przepisuje ich własnymi słowami. To, co czytasz w streszczeniu, jest słowami sądu.1516Mechaniczna segmentacja + ekstrakcja kluczowych zdań. Parafraza i ocena zostają prawnikowi.1718## Role retoryczne polskiego orzeczenia1920Segmentuj tekst na poniższe role (nie każde orzeczenie ma wszystkie):21221. **Komparycja** - sygnatura, sąd, skład, data, strony, przedmiot sprawy.232. **Sentencja (rozstrzygnięcie)** - co sąd orzekł (oddala, zasądza, uchyla, zmienia). Sedno wyniku.243. **Stan faktyczny** - ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę.254. **Przebieg postępowania** - co działo się w instancjach niżej / wcześniej.265. **Zarzuty i wnioski stron** - podstawy zaskarżenia, żądania, stanowiska.276. **Podstawa prawna** - powołane przepisy (przekaż do ekstraktor-cytatow-pl).287. **Rozważania sądu** - rozumowanie prawne, wykładnia, subsumcja.298. **Teza / ratio decidendi** - reguła rozstrzygająca, dla której wyrok jest cytowany.309. **Zdanie odrębne** - jeśli jest (votum separatum), oznacz osobno - to nie jest stanowisko sądu.3132## Workflow33341. **Wczytaj orzeczenie** (np. z saos-orzecznictwo / szukaj-orzeczen-v2 albo wklejony tekst).352. **Segmentuj** na role powyżej - przypisz fragmenty, oznacz role nieobecne.363. **Streść ekstraktywnie** - dla każdej istotnej roli wybierz 1-3 zdania KLUCZOWE i zacytuj je37 dosłownie (z offsetem/stroną), nie parafrazuj.384. **Wskaż ratio** - jedno-dwa zdania, dla których to orzeczenie się powołuje (zacytuj, nie streszczaj).395. **Wypisz powołane przepisy i orzeczenia** - przekaż do ekstraktor-cytatow-pl, a dalej do40 citation-grounding-pl do weryfikacji.4142## Format wyjścia4344```45ORZECZENIE: <sąd>, <sygnatura>, <data>46ROZSTRZYGNIĘCIE (sentencja): "<cytat sentencji>"4748STRESZCZENIE EKSTRAKTYWNE (cytaty źródłowe):49- Stan faktyczny: "<zdanie kluczowe>" (s.X)50- Zarzuty: "<...>" (s.X)51- Rozważania sądu: "<zdanie nośne rozumowania>" (s.X)5253TEZA / RATIO: "<cytat zdania rozstrzygającego>" (s.X)5455POWOŁANE: art. ... ; orzeczenia ... -> do weryfikacji (ekstraktor-cytatow-pl -> citation-grounding-pl)56ROLE NIEOBECNE: <lista, jeśli brak np. zdania odrębnego>57```5859## Granice6061- Streszczenie jest ekstraktywne - wierne słowom sądu, ale to nadal wybór zdań; pełną wykładnię62 i ocenę linii orzeczniczej robi prawnik.63- Skill nie ocenia trafności orzeczenia ani nie buduje glosy - dostarcza uporządkowany,64 cytowalny szkielet do dalszej pracy.65- Role retoryczne to model polskiego uzasadnienia; nietypowa struktura (np. orzeczenia TSUE,66 postanowienia wpadkowe) może wymagać ręcznej korekty segmentacji.6768## Atrybucja6970Metoda (segmentacja orzeczenia przez role retoryczne zdań + streszczenie ekstraktywne) oparta na71**OpenNyAI / Opennyai** (Legal-NLP-EkStep), licencja **MIT**. Indyjskie role i modele NLP porzucone;72role retoryczne polskiego orzeczenia, reguły ekstrakcji i format wyjścia to oryginalne opracowanie73MateMatic. Interpretacja MateMatic, nie stanowisko NRA ani KRRP.