Scientific Genome Sequence Tools
公的ゲノムデータベース (Ensembl, dbSNP, BLAST, NCBI, GDC) を横断した
配列検索・変異アノテーション・がんゲノミクスパイプラインを提供する。
When to Use
- ゲノム配列・エクソン構造を Ensembl から取得するとき
- rsID から変異のアレル頻度を調べるとき
- BLAST で塩基/アミノ酸配列の相同性検索を行うとき
- NCBI Nucleotide から配列をフェッチするとき
- GDC がんゲノミクスデータ (体細胞変異, CNV, 発現) を取得するとき
Quick Start
1. dbSNP 変異情報取得
import requests
import pandas as pd
def get_dbsnp_variant(rsid):
"""
dbSNP から rsID ベースの変異情報 (アレル頻度含む) を取得。
Parameters:
rsid: str — e.g. "rs7412"
ToolUniverse:
dbsnp_get_variant_by_rsid(rsid=rsid)
dbsnp_get_frequencies(rsid=rsid)
dbsnp_search_by_gene(gene_symbol=gene_symbol)
"""
url = f"https://api.ncbi.nlm.nih.gov/variation/v0/refsnp/{rsid.lstrip('rs')}"
resp = requests.get(url)
resp.raise_for_status()
data = resp.json()
# Extract primary info
info = {
"rsid": f"rs{data.get('refsnp_id', '')}",
"create_date": data.get("create_date", ""),
"update_date": data.get("update_date", ""),
}
# Allele frequencies
alleles = data.get("primary_snapshot_data", {}).get(
"allele_annotations", []
)
freq_data = []
for allele in alleles:
for freq_entry in allele.get("frequency", []):
freq_data.append({
"study": freq_entry.get("study_name", ""),
"allele": freq_entry.get("allele", ""),
"count": freq_entry.get("allele_count", 0),
"total": freq_entry.get("total_count", 0),
})
df_freq = pd.DataFrame(freq_data)
print(f"dbSNP {info['rsid']}: {len(df_freq)} frequency entries")
return info, df_freq
2. BLAST 相同性検索
import time
def blast_search(sequence, program="blastn", database="nt", max_hits=10):
"""
NCBI BLAST REST API で相同性検索。
Parameters:
sequence: str — query sequence (nucleotide or protein)
program: str — "blastn", "blastp", "blastx", "tblastn"
database: str — "nt", "nr", "refseq_rna", etc.
ToolUniverse:
BLAST_nucleotide_search(sequence=sequence, database=database)
BLAST_protein_search(sequence=sequence, database=database)
"""
put_url = "https://blast.ncbi.nlm.nih.gov/blast/Blast.cgi"
params = {
"CMD": "Put",
"PROGRAM": program,
"DATABASE": database,
"QUERY": sequence,
"FORMAT_TYPE": "JSON2",
"HITLIST_SIZE": max_hits,
}
resp = requests.post(put_url, data=params)
resp.raise_for_status()
# Extract RID
import re
rid_match = re.search(r"RID = (\S+)", resp.text)
if not rid_match:
raise ValueError("BLAST RID not found")
rid = rid_match.group(1)
print(f"BLAST submitted: RID={rid}")
# Poll for results
for _ in range(60):
time.sleep(10)
check = requests.get(put_url, params={
"CMD": "Get", "RID": rid, "FORMAT_TYPE": "JSON2"
})
if "Status=WAITING" not in check.text:
break
return check.json() if check.headers.get(
"Content-Type", ""
).startswith("application/json") else check.text
3. NCBI Nucleotide 配列フェッチ
def fetch_ncbi_sequence(accession, rettype="fasta"):
"""
NCBI Nucleotide (E-utilities) から配列を取得。
Parameters:
accession: str — NCBI accession (e.g., "NM_000546.6")
rettype: str — "fasta", "gb", "gbwithparts"
ToolUniverse:
NCBI_search_nucleotide(query=query)
NCBI_fetch_accessions(accessions=accessions)
NCBI_get_sequence(accession=accession)
"""
url = "https://eutils.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/eutils/efetch.fcgi"
params = {
"db": "nucleotide",
"id": accession,
"rettype": rettype,
"retmode": "text",
}
resp = requests.get(url, params=params)
resp.raise_for_status()
print(f"NCBI Nucleotide '{accession}': {len(resp.text)} chars ({rettype})")
return resp.text
4. GDC がんゲノミクスデータ
def get_gdc_mutations(gene_symbol, project_id=None):
"""
NCI GDC (Genomic Data Commons) から体細胞変異データを取得。
Parameters:
gene_symbol: str — e.g. "TP53"
project_id: str | None — e.g. "TCGA-BRCA"
ToolUniverse:
GDC_get_ssm_by_gene(gene_symbol=gene_symbol)
GDC_get_mutation_frequency(project_id=project_id)
GDC_get_gene_expression(gene_id=gene_id, project_id=project_id)
GDC_get_cnv_data(gene_id=gene_id)
GDC_list_projects()
GDC_search_cases(filters=filters)
GDC_list_files(filters=filters)
"""
url = "https://api.gdc.cancer.gov/ssms"
filters = {
"op": "and",
"content": [
{"op": "in", "content": {
"field": "consequence.transcript.gene.symbol",
"value": [gene_symbol],
}},
],
}
if project_id:
filters["content"].append({
"op": "in",
"content": {
"field": "cases.project.project_id",
"value": [project_id],
},
})
import json
params = {
"filters": json.dumps(filters),
"fields": ("ssm_id,consequence.transcript.gene.symbol,"
"consequence.transcript.aa_change,"
"consequence.transcript.consequence_type,"
"genomic_dna_change"),
"size": 100,
"format": "json",
}
resp = requests.get(url, params=params)
resp.raise_for_status()
hits = resp.json().get("data", {}).get("hits", [])
results = []
for hit in hits:
for csq in hit.get("consequence", []):
tx = csq.get("transcript", {})
results.append({
"ssm_id": hit.get("ssm_id", ""),
"gene": tx.get("gene", {}).get("symbol", ""),
"aa_change": tx.get("aa_change", ""),
"consequence_type": tx.get("consequence_type", ""),
"genomic_dna_change": hit.get("genomic_dna_change", ""),
})
df = pd.DataFrame(results)
print(f"GDC SSMs '{gene_symbol}'"
f"{f' ({project_id})' if project_id else ''}: {len(df)} mutations")
return df
5. 統合ゲノム変異パイプライン
def integrated_variant_pipeline(rsid, gene_symbol=None):
"""
dbSNP + GDC を統合したゲノム変異解析パイプライン。
ToolUniverse (横断):
dbsnp_get_variant_by_rsid(rsid) → GDC_get_ssm_by_gene(gene_symbol)
"""
pipeline_result = {"rsid": rsid}
# Step 1: dbSNP
info, freq_df = get_dbsnp_variant(rsid)
pipeline_result["dbsnp"] = info
# Step 2: GDC somatic mutations (if gene provided)
if gene_symbol:
gdc_df = get_gdc_mutations(gene_symbol)
pipeline_result["gdc_mutation_count"] = len(gdc_df)
pipeline_result["gdc_top_consequences"] = (
gdc_df["consequence_type"].value_counts().head(5).to_dict()
if not gdc_df.empty else {}
)
print(f"Integrated variant: {rsid}"
f" | GDC={pipeline_result.get('gdc_mutation_count', 'N/A')}")
return pipeline_result
References
Output Files
| ファイル |
形式 |
results/dbsnp_variant.json |
JSON |
results/dbsnp_frequencies.csv |
CSV |
results/blast_results.json |
JSON |
results/ncbi_sequence.fasta |
FASTA |
results/gdc_mutations.csv |
CSV |
利用可能ツール
| カテゴリ |
主要ツール |
用途 |
| dbSNP |
dbsnp_get_variant_by_rsid |
rsID 変異情報 |
| dbSNP |
dbsnp_get_frequencies |
アレル頻度 |
| dbSNP |
dbsnp_search_by_gene |
遺伝子→変異 |
| BLAST |
BLAST_nucleotide_search |
核酸相同性検索 |
| BLAST |
BLAST_protein_search |
タンパク質相同性検索 |
| NCBI |
NCBI_search_nucleotide |
配列検索 |
| NCBI |
NCBI_fetch_accessions |
アクセッション取得 |
| NCBI |
NCBI_get_sequence |
配列フェッチ |
| GDC |
GDC_get_ssm_by_gene |
体細胞変異 |
| GDC |
GDC_get_mutation_frequency |
変異頻度 |
| GDC |
GDC_get_gene_expression |
発現データ |
| GDC |
GDC_get_cnv_data |
CNV データ |
| GDC |
GDC_list_projects |
プロジェクト一覧 |
| GDC |
GDC_search_cases |
症例検索 |
| GDC |
GDC_list_files |
ファイル一覧 |
参照スキル
| スキル |
関連 |
scientific-variant-interpretation |
変異アノテーション |
scientific-population-genetics |
集団遺伝学 |
scientific-cancer-genomics |
がんゲノミクス |
scientific-rare-disease-genetics |
希少疾患遺伝学 |
scientific-biothings-idmapping |
ID マッピング |
依存パッケージ
requests, pandas